تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٤٥ - تفسير

شده است، در مقابل" رباى حرام" كه در آن شرط و قراردادى گذارده مى‌شود.

در حديثى كه در كتاب" تهذيب الاحكام" از امام صادق ع در تفسير آيه فوق نقل شده چنين مى‌خوانيم:

هو هديتك الى الرجل تطلب منه الثواب افضل منها فذلك ربى يؤكل:

" منظور هديه‌اى است كه به ديگرى مى‌پردازى و هدفت اين است كه بيشتر از آن پاداش دهد اين رباى حلال است".

در حديث ديگرى از همان امام ع مى‌خوانيم:

الربا ربائان احدهما حلال، و الآخر حرام فاما الحلال فهو ان يقرض الرجل اخاه قرضا يريد ان يزيده و يعوضه باكثر مما ياخذه بلا شرط بينهما، فان اعطاه اكثر مما اخذه على غير شرط بينهما فهو مباح له و ليس له عند اللَّه ثواب فيما اقرضه، و هو قوله‌ فَلا يَرْبُوا عِنْدَ اللَّهِ‌، و اما الحرام فالرجل يقرض قرضا و يشترط ان يرد اكثر مما اخذه فهذا هو الحرام:

" ربا بر دو گونه است: يكى حلال و ديگرى حرام، اما رباى حلال آن است كه انسان به برادر مسلمانش قرضى دهد به اين اميد كه او به هنگام باز پس دادن چيزى بر آن بيفزايد بى‌آنكه شرطى در ميان اين دو باشد، در اين صورت اگر شخص وام گيرنده چيزى بيشتر به او بدهد- بى آنكه شرط كرده باشد- اين افزايش براى او حلال است، ولى ثوابى از قرض دادن خود نخواهد برد، و اين همان است كه قرآن در جمله" فَلا يَرْبُوا عِنْدَ اللَّهِ‌" بيان كرده، اما رباى حرام آن است كه انسان قرضى به ديگرى بدهد و شرط كند كه بيش از آنچه وام گرفته به او باز پس گرداند اين رباى حرام است" [١] تفسير ديگرى كه براى آيه ذكر كرده‌اند اين است كه منظور رباى حرام است و در حقيقت طبق اين تفسير، قرآن مى‌خواهد ربا را با انفاقهاى خالصانه مقايسه كند و بگويد ربا گرچه ظاهرا افزايش مال است، اما نزد پروردگار افزايش‌

[١] تفسير نور الثقلين ج ٤ صفحه ١٩١.