تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٤ - شان نزول

٨٧- هرگز تو را از آيات خداوند بعد از آنكه بر تو نازل شد باز ندارند، به سوى پروردگارت دعوت كن، و از مشركان مباش.

٨٨- و معبود ديگرى را با خدا مخوان كه هيچ معبودى جز او نيست، همه چيز جز ذات پاك او فانى مى‌شود، حاكميت از آن اوست و همه به سوى او بازمى‌گرديد.

شان نزول:

جمعى از مفسرين شان نزولى براى نخستين آيه فوق از ابن عباس نقل كرده‌اند كه مضمونش چنين است:

هنگامى كه پيامبر ص به قصد هجرت از" مكه" به سوى" مدينه" مى‌آمد به سرزمين جحفه كه فاصله چندان زيادى از مكه ندارد رسيد، به ياد موطنش" مكه" افتاد، شهرى كه حرم امن خدا است و خانه كعبه كه قلب و جان پيامبر با آن پيوند ناگسستنى داشت در آنجا است، آثار اين شوق كه با تاثر و اندوه آميخته بود در چهره مباركش نمايان گشت، در اينجا پيك وحى خدا جبرئيل نازل شد و پرسيد آيا به راستى به شهر و زادگاهت اشتياق دارى؟ پيامبر فرمود:

آرى، جبرئيل عرض كرد: خداوند اين پيام را براى تو فرستاده: إِنَّ الَّذِي فَرَضَ عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لَرادُّكَ إِلى‌ مَعادٍ" آن كس كه اين قرآن را بر تو فرض كرده است تو را به سرزمين اصليت بازمى‌گرداند" [١] و مى‌دانيم اين وعده بزرگ سرانجام تحقق يافت و پيامبر اسلام ص پيروزمندانه با ارتشى نيرومند و قدرت و عظمت فراوان به مكه بازگشت، و حرم امن خدا بدون جنگ و خونريزى به او تسليم شد.

بنا بر اين آيه فوق يكى از پيشگوييهاى اعجازآميز قرآن است كه‌

[١]" مجمع البيان"،" تفسير كبير فخر رازى"،" تفسير قرطبى"،" تفسير الميزان" و تفاسير ديگر.