تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٢٦ - ١- توحيد يك جاذبه نيرومند درونى
مسائل ذوقى جذب مىكند، و گاه سرچشمه تحولهايى در زندگى فرد و جامعه مىشود.
٤-" حس مذهبى" يعنى ايمان به يك مبدء متعالى و پرستش و نيايش او.
در مقالهاى كه" كوونتايم" در اين زمينه نگاشته چنين مىخوانيم:
" روانشناسى به وسيله جستجو در روان ناآگاه بشر كه توسط" فرويد" شروع و به كمك" آدلر" و" يونگ" ادامه يافت، در اعماق روح انسان به عالم تازهاى از قواى مستور و انحاء درك و معرفت وراء عقل رسيده است كه ممكن است يكى از كليدهاى حل معماى" حس دينى" شود.
هر چند در اين باره هنوز از اتفاق نظر دوريم، اما با اين حال هم اكنون يك جريان فكرى وجود دارد كه روز به روز تعداد بيشترى از متفكران را از مكتبهاى گوناگون به تعريفى همانند آنچه ذيلا مىآوريم معتقد مىسازد.
" حس دينى يكى از عناصر اوليه و ثابت و طبيعى روح انسانى است، اصلىترين و ماهوىترين قسمت آن، و به هيچيك از رويدادهاى ديگر قابل تطبيق نيست، بلكه ... يكى از چشمههاى آن از ژرفاى روان ناخودآگاه فوران مىكند، و نسبت به مفاهيم زيبايى و نيكى و راستى،" مفهوم دينى" يا بطور صحيحتر" مفهوم مقدس" مقوله چهارمى است كه داراى همان اصالت و استقلال سه مفهوم ديگر است" [١] و نيز در ترجمه و اقتباسى كه از مقاله محققانه" تانهگى- دو- كنتن" شده چنين مىخوانيم:" همانگونه كه يكى از مزاياى عصر حاضر است كه در عالم طبيعت بعد چهارمى بنام زمان يا جايگاه كشف كنند كه از سه بعد فضايى مشخص و در عين حال جامع آن سه بعد است، همچنين در اين عصر به موازات سه مفهوم
[١] به مقاله" كوونتايم" ترجمه مهندس بيانى در كتاب" حس مذهبى يا بعد چهارم روح انسانى" مراجعه شود.