تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢١ - ٣- تسخير خورشيد و ماه

و بالآخره در جاى ديگر مى‌خوانيم:" خداوند آنچه را در آسمانها و زمين است، همگى را مسخر شما ساخت" وَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً مِنْهُ‌ (جاثيه- ١٣).

از مجموع اين آيات به خوبى استفاده مى‌شود كه اولا انسان تكامل يافته- ترين موجود اين جهان است، و از نظر جهان‌بينى اسلام آن قدر به او ارزش و مقام داده شده است كه همه موجودات ديگر را مسخر اين انسان ساخته، انسانى كه" خليفة اللَّه" است و قلبش جايگاه نور خدا!.

ثانيا روشن مى‌شود كه" تسخير" در اين آيات به اين معنى نيست كه انسان اين موجودات را همگى تحت فرمان خود در مى‌آورد، بلكه همين اندازه كه در مسير منافع و خدمت او حركت دارند و فى المثل كرات آسمانى براى او نور افشانى مى‌كنند يا فوائد ديگرى دارند در تسخير او هستند.

هيچ مكتبى اينقدر براى انسان ارزش و الا قائل نشده، و در هيچ فلسفه‌اى انسان اين همه موقعيت و شخصيت ندارد، و اين از ويژگيهاى مكتب اسلام است، كه ارزش وجودى انسان را تا اين حد بالا مى‌برد، كه آگاهى از آن اثر عميق تربيتى دارد، چرا كه وقتى انسان فكر كند كه خدا اينهمه عظمت به او داده است، و ابر و باد و ماه و خورشيد و فلك همه در كارند و همگى سرگشته و فرمانبردار و خدمتكار اويند، چنين انسانى تن به غفلت و پستى نمى‌دهد و خود را اسير شهوات و برده ثروت و مقام و" زر" و" زور" نمى‌سازد، زنجيرها را در هم مى‌شكند و به اوج آسمانها پرواز مى‌كند.

چگونه مى‌توان گفت خورشيد و ماه مسخر انسان نيستند، در حالى كه با نور افشانى خود، صحنه حيات انسان را روشن و گرم و آماده مى‌سازند، كه اگر نور خورشيد نباشد هيچگونه جنبش و حركتى در كره زمين وجود نخواهد داشت، و از سوى ديگر بوسيله جاذبه خود، حركت زمين را در مدارش تنظيم مى‌كند