اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٩ - صدق و راستى در روايات اسلامى
الّا بِصِدْقِ الْحَدِيثِ وَ اداءِ الْأَمانَةِ الَى الْبَّرِ وَ الْفاجِرِ؛ خداوند متعال هيچ پيامبرى را مبعوث نكرد مگر به راستى در سخن گفتن و اداى امانت به نيكوكار و بدكار». [١]
٣- در حديث ديگرى درباره تأثيرى كه راستگويى در همه اعمال انسان مىگذارد از همان امام بزرگوار مىخوانيم: «مَنْ صَدَقَ لِسانُهُ زَكى عَمَلُهُ؛ كسى كه زبانش به راستى گرايد اعمالش پاك و پاكيزه مىشود». [٢] زيرا راستگويى ريشه اعمال صالح است و شرح اين مطلب در آينده خواهد آمد.
٤- در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام مىخوانيم كه در پيامى به يكى از دوستان بزرگوارش به نام عبدالله بن ابى يعفور فرمود: «انْظُرْ ما بَلَغَ بِهِ عَلِىٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ فَالْزِمْهُ فَانَّ عَلِيّاً انَّما بَلَغَ ما بَلَغَ بِهِ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ بِصِدْقِ الْحَدِيثِ وَ اداءِ الْأَمانَةِ؛ نگاه كن ببين على عليه السلام به چه وسيله آن همه مقام نزد پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله پيدا كرد آن را رها نكن، زيرا على عليه السلام آن همه مقام را نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله به خاطر راست گويى و اداء امانت پيدا كرد». [٣]
اين تعبير نشان مىدهد كه حتى شخصيت بزرگى مانند على عليه السلام در سايه اين دو فضيلت به آن مقام والا نزد پيامبر صلى الله عليه و آله رسيد.
٥- در سؤالى كه از اميرمؤمنان على عليه السلام درباره مقام و شخصيت انسانها شد و كسى پرسيد «اىُّ النَّاسِ اكْرَمُ؛ چه كسى (نزد خداوند متعال) گرامىتر است؟» فرمود: «مَنْ صَدَقَ فِى الْمَواطِنِ؛ كسى كه همه جا راست بگويد». [٤]
با توجه به اين كه قرآن مىگويد «انَّ اكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ اتْقاكُمْ؛ گرامىترين شما نزد خدا با تقواترين شما است». (حجرات- ١٣) روشن مىشود كه روح تقوا همان صدق و راستى است.
٦- در حديث ديگرى اميرمؤمنان على عليه السلام درباره تأثير صدق و راستى در نجات انسانها از چنگال مشكلات و خطرات مىفرمايد: «الْزِمُوا الصِّدْقَ فَانَّهُ مَنْجاةٌ؛ هرگز راست گويى را رها نكنيد، چرا كه سبب نجات انسان است».
در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام تشبيه جالبى درباره صدق و راستى مىبينيم
[١]. اصول كافى، جلد ٢، صفحه ١٠٤، حديث ١.
[٢]. همان مدرك، حديث ٣.
[٣]. همان مدرك، حديث ٥.
[٤]. بحارالانوار، جلد ٦٧، صفحه ٩، حديث ١٢.