اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٥ - شكرگزارى در منابع حديث
٢- در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام چنين آمده است: «مَكْتُوبٌ فِى التُّوراتِ، الشُّكرُ مِنَ النِّعَمِ عَليكَ وَ انْعِمُ عَلى مَنْ شَكَرَكَ فَانَّهُ لا زَوالَ لِلنَّعماءِ اذا شُكِرَتْ، وَ لا بَقاءَ لَها اذا كُفِرَتْ؛ در تورات نوشته شده است از كسى كه نعمتى به تو مىبخشد تشكّر كن، و بر كسى كه از تو تشكّر مىكند نعمت ببخش، زيرا اگر در برابر نعمتها شكرگزارى شود، زوال نخواهد داشت، و اگر كفران شود بقا نخواهد داشت». [١]
اين حديث نشان مىدهد كه نه تنها خداوند در برابر شكر، نعمتها را افزايش مىدهد، بندگان خدا نيز در برابر تشكّرها بايد افزايش نعمت دهند.
٣- در حديث ديگرى از همان بزرگوار آمده است كه فرمود: «ثَلاثٌ لايَضُرُّ مَعَهُنَّ شَىءٌ، الدُّعاءُ عِنْدَ الْكَرْبِ، وَ الْاسْتِغْفارِ عِنَد الذَّنْبِ، وَ الشُّكْرَ عِنْدَ النِّعْمَةِ؛ سه چيز است كه با وجود آن چيزى زيان نخواهد رسانيد، دعا به هنگام حوادث سخت، و استغفار به هنگام گناه، و شكر به هنگام نعمت». [٢]
با توجه به اهميّت فوقالعادهاى كه دعا و استغفار در آيات و روايات و فرهنگ اسلامى دارد، قرار گرفتن شكر در رديف آنها اهميتش ظاهر مىشود.
انسان از سه حالت خارج نيست يا گرفتار مصيبتى مىشود، يا نعمتى به او مىرسد كه از نگهدارى آن بيم دارد، و يا لغزش و گناهى از او سر مىزند، داروى هر يك از آنها در اين روايت پر معنى آمده است، مشكلات به وسيله دعا از بين مىرود، و آثار گناه به وسيله استغفار، و تثبيت نعمتها به وسيله شكرگزارى. و در همين زمينه از امام على بن ابىطالب عليه السلام آمده است: «نِعْمَةٌ لا تُشْكَرُ كَسِيّئةٍ لا تُغْفَرْ؛ نعمتى كه در برابر آن شكرگزارى نشود، همانند گناهى است كه در برابر آن استغفار نشود». [٣]
٤- در حديث ديگرى از همان امام عليه السلام مىخوانيم كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله در سفرى بر شتر خود سوار بود، ناگهان پياده شد و پنج سجده شكر بجا آورد، هنگامى كه برخاست و سوار بر مركب شد، عرض كردند اى رسول خدا! كارى از شما ديديم كه
[١]. همان، حديث ٣.
[٢]. همان، حديث ٧.
[٣]. شرح فارسى غررالحكم، جلد ٦، صفحه ١٧٠.