آثار اسلامي مکّه و مدينه - جعفريان، رسول - الصفحة ٢٣٥
گنبد سبز
در سال ٦٧٨ توسّط سلطان قلاوون مملوکي، گنبدي روي مرقد مطهّر بنا شد، در حالي که تا پيش از آن، تنها، ديوار اين قسمت، قدري از ديوار بخش هاي مسجد بالاتر بود. قبّه ساخته شده توسط قلاوون، در پايين روي ستون هاي مربّعي قرار گرفته; اما بخش فوقاني آن به صورت هشت ضلعي درآمده است.
کارهاي ساختمانيِ چندي در سال ٨٥٣ و ٨٧٨ و ٨٨١ براي سنگفرش کردن کف حجره، بناي مجدّد آن و نيز تعمير گنبد صورت گرفت که در آتش سوزي سال ٨٨٦ آسيب زيادي به مقصوره و گنبد رسيد، اما حجره شريفه; يعني محدوده مرقد آسيبي نديد. به دنبال آن در سال ٨٨٧ سلطان قايْتباي گنبد را که در اثر آتش سوزي در مسجد آسيب ديده بود، از نو بنا کرد. چند سال بعد باز گنبد تجديد شد.
در سال ١٢٣٣ در روزگار سلطان محمود عثماني، نيز گنبد بازسازي شد و تا آن زمان رنگ آن کبود بود. در روزگار سلطان عبدالحميد عثماني گنبد روي مرقد را به رنگ سبز کردند و از اين زمان به بعد، به قُبّة الخضراء شهرت يافت.[١] طبق رسم، هر از چند سال، رنگي روي رنگ پيشين مي کشيدند. جالب آن که در پايين گنبد، سوراخي باز کرده اند که ميان قبر و آسمان فاصله اي نباشد. داستان اين محفظه از اين قرار است که وقتي در مدينه باران نيامد، مردم در اين باره از عايشه استمداد کردند. او گفت که متوجه قبر پيامبر شويد; همسر پيامبر(صلي الله عليه وآله)، به خلاف کساني که به تبرّک و توسّل اعتقادي ندارند و براي قبر ارزشي قائل نيستند، مردم را به قبر آن حضرت هدايت کرد. از زماني که گنبد روي مرقد کشيده شد، اين محفظه را در ادامه آن سنت باقي گذاشتند تا در وقت کم باراني، آن را بگشايند و از خداوند طلب باران کنند.[٢]
[١] تعمير و توسعه مسجد شريف نبوي، صص ٦٩ ـ ٧٠
[٢] نکـ : نزهة الناظرين، ص ١٩٣