شده است.[١] اين که بقعه ها دقيقا روي محل دفن اجداد پيامبر(صلي الله عليه وآله) ساخته شده باشد، ترديدهايي وجود دارد، زيرا تا پيش از قرن دهم، مورخان مکه از محل قبر اين بزرگواران در قبرستان ياد شده، سخن نگفته اند. اما بر اساس آنچه در منابع تاريخي آمده، شکي نيست که اين افراد در قبرستان ياد شده دفن شده اند. و اين مطلب در منابع تاريخي آمده است. * عالمان شيعه ـ بسياري از عالمان شيعه نيز که در مکه درگذشته يا به شهادت رسيده اند در اين قبرستان مدفونند. يکي از آنها سيد زين العابدين کاشاني است که از بانيان تجديد بناي کعبه در سال ١٠٣٩ هجري است. در آن سال کعبه در سيل خراب شد و اين روحاني سيد، با کمک شماري ديگر آن را بازسازي کرد.[٢] * مشاهير شيعه و سنّي ـ محيي لاري در قصيده بلند خود با نام فُتُوح الحَرَمَيْن ، از برخي از چهره هاي زاهد و صوفي ياد کرده که در اين قبرستان دفن شده اند. از آن جمله شيخ علي کرماني، خواجه فُضَيل عياض و شيخ اسماعيل شيرواني است. لاري به قبر عبدالله بن زبير هم اشاره کرده است. عبدالله بن زبير در سال ٧٣ در کنار همين قبرستان توسط حَجّاج بدار آويخته شد. قبر عبدالله بن عمر نيز به گفته لاري در همين حوالي بوده است. به نقل فاکهي، مورخ شهير مکه، فرزند عمر در باغ خرمانيه ـ جايي که اکنون شهرداري مکه است ـ دفن شده که در حال حاضر، محل قبر وي بر کسي دانسته نيست.[٣] منصور عباسي هم که در مکه درگذشت، در همين قبرستان مدفون شده است. گاهي به غلط ـ و البته تنها ميان ايرانيان ـ از اين قبرستان به عنوان شِعْب ابي طالب نام برده مي شود. همان گونه که گفته شد، محل واقعي شعب ابي طالب جايي است که

[١] درباره خراب کردن آن و آثار بجاي مانده، ملاحظه فرماييد گزارش فارسي کتاب في منزل الوحي از محمد حسين هيکل را در مجله ميقات، ش ٩، ص ٢٢٢ . در باره قبرستان ابوطالب نگاه کنيد به مقاله جنة المعلاة از سيدعلي قاضي عسکر در فصلنامه ميقات حج ، ش ٤، صص١٧٤ ـ ١٦٥
[٢] پيش از اين در باره اين شخص توضيحاتي داده شد.
[٣] فاکهي، اخبار مکه، ج ٣، صص ٨٩ و ٩٠