امّ سلمه (م ٦١) از بهترين همسران رسول خدا(صلي الله عليه وآله) پس از خديجه بود و در سال هاي بحران، از حاميان ولايت امير مؤمنان(عليه السلام) بوده است.[١] فاطمه بنت اسد اين مادر، از زنان بسيار محبوب نزد رسول خدا(صلي الله عليه وآله) بود. وي آن اندازه عظمت داشت که بنابر نقل هاي تاريخي، به اندرون خانه کعبه رفت و امير مؤمنان(عليه السلام) را به دنيا آورد. فاطمه بنت اسد به عنوان همسر ابوطالب در سرپرستي رسول خدا(صلي الله عليه وآله) شريک بود و پيامبر فاطمه بنت اسد را چون مادر خويش مي دانست. وي از نخستين زنان مسلمان در مکه بود و پس از هجرت، همراه فرزندش علي(عليه السلام) در مدينه زندگي مي کرد. به نقل از ابن سعد، رسول خدا از او ديدار مي کرد و در خانه اش مي ماند.[٢] زماني که فاطمه بنت اسد در سال سوم هجري رحلت کرد، رسول خدا(صلي الله عليه وآله) به شدت متأثر و ناراحت شد. به نقل از منابع، آن حضرت فاطمه بنت اسد را در پيراهني از خود کفن کرد، پيش از دفن، خود در قبر او داخل شد. وقتي از حضرت پرسيدند که شما اين کار را با هيچکس نکرديد، فرمود: اِنَّهُ لَمْ يَکُنْ أَحَدٌ بَعْدَ أَبِي طالِب أَبَرّ بي مِنْها، اِنَّما أَلْبَسْتُها قَمِيصي لِتُکْتَسي مِن حُلَلِ الْجَنَّة وَ اضْطجعت مَعَها لِيُهَوّن عَلَيها ضغطة القبر .[٣]سپس آن حضرت بر وي نماز گزارد و در حالي که مي گريست، او را در قبر نهاد. آن حضرت خطاب به فاطمه بنت اسد مي فرمود: رَحِمَک اللّه يا اُمّي بعد امّي .[٤] محتمل است قبري که در نزديکي قبور ائمه(عليهم السلام) قرار دارد، از آنِ فاطمه بنت اَسَد باشد. در روايت هاي ديگر، محل دفن وي در نزديکي قبر سعد بن معاذ و ابوسعيد

[١] در باره قبه و حرم همسران و دختران رسول خدا(صلي الله عليه وآله) نکـ : به مقاله آقاي محمدصادق نجمي در فصلنامه ميقات حج ، ش ١١، صص ١٧٧ ـ ١٦٤
[٢] الاصابه، ج ٨، ص ٦٠
[٣] التبرک، (علي الأحمدي) ص ١٩٤ به نقل از: الاصابه، ج ٨، ص ٦٠ ; الاستيعاب، ج ٤، ص ٣٨٢ ; کنزالعمال، ج ٦، ص ٢٢٨، ش ٤٠٤٩ ; وفاء الوفا، ج ٣، صص ٨٩٧ و ٨٩٨
[٤] ترغيب اهل المودة والوفاء، ص ٩٤