آثار اسلامي مکّه و مدينه - جعفريان، رسول - الصفحة ٢٥٦
در اين سوي قرار داشته و آن نيز در سال ١٤١٧ قمري از ميان رفته، همان مسجد عتبان بوده است.[١] مقصود وي مسجدي است که پيش از اين با عنوان مسجد بنات بني النجار از آن ياد کرديم.
حفظ منزل عتبان به عنوان محلي متبرک، در طول ـ دست کم ـ دوازده قرن، يکي از بهترين دلايل در اعتقاد تمامي نسل هاي مسلمان از آغاز تا زمان ياد شده، به متبرک بودن مکان هايي است که رسول خدا(صلي الله عليه وآله) در آنها نماز گزارده است.
مسجد بني بياضه
از ديگر مساجد قبا مسجد بني بياضه است. ابن شَبّه گويد: رسول خدا(صلي الله عليه وآله) در آنجا نماز خواند. عباسي در قرن يازدهم مسجد را يافته و در بناي مجدّد آن، تا حد امکان کوشش کرده است. بنا به نوشته او، محل آن در غرب مسجد قبا، ميان مسجدالتوبه و مسجد بني سالم ـ مسجد جمعه ـ بوده است.[٢]
مسجد النور يا مسجد فاطمه
مسجد النور نيز در منطقه قبا بوده است. عباسي از آن مسجد ياد کرده و نوشته است: ما آن را به همان صورتي که گفته بودند، يافتيم. سيد زين الدين يماني آن را تجديد بنا کرد. خداوند او را بهترين پاداش دهاد ![٣] اکنون از اين مسجد اثري در قبا نيست.
مسجد بنو انيف يا مصبح
بنو انيف يکي از طوايف ساکن در مدينه و از همپيمانان اوس بودند. مسجد اين طايفه در جنوبِ غربي قبا ـ و در سمت قبله آن به سمت غرب، در کنار چاه عذق ـ بوده
[١] المساجد الأثريه، ص ١٢٢ ـ ١١٩
[٢] عمدة الأخبار، ص ٢٠٦
[٣] عمدة الأخبار، صص ٢٠٠ و ٢٠١