ماه خدا - چ سوم - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٦٣٥ - سخنى در فضيلت نوافل ماه رمضان و تشويق بر آنها
شده در روايات[١] را ترك نكند؛ چون در اين دعاها، مضامين بلندى است كه برخى از آنها در دعاهاى ديگر يافت نمىشود.
بنده بايد در دعا خواندن، سرزنده و صادق باشد تا بهرهاش از خواندن آنها، مناجات با قاضى الحاجات باشد، نه فقط به زبان آوردن الفاظ. و اگر حقيقتِ آنچه مىگويد و حال و موقعيّتى كه در اين دعاها توصيف مىكند، برايش حاصل شود، پس خوشا به حالش و چه نيكو سرانجامى است!
وقتى بنده، دل خود را با حالتى توصيف مىكند (مثلًا با گفتن: «واى بر من»، خود را نفرين مىكند) و ياد مىكند كه گناهانش، آن چنان است كه اگر زمين آنها را بداند، او را مىبلعد و اگر كوهها آنها را بدانند، او را ساقط مىكنند و اگر درياها آنها را بدانند، او را غرق مىكنند آن گونه كه در برخى دعاهاست، اين، حالتى است كه گمان مىكنم اگر براى ابليس هم پيدا شود، به نجاتش مىانجامد، تا چه رسد به مسلمان يا مؤمن! بخصوص اگر بيم و نگرانى او از خشم مولايش، بيش از نگرانىاش از عذاب آتش باشد، آن گونه كه پس از اين فقرات، ذكر مىكند. اين، حالتى عالى است كه در دلى پيدا نمىشود، مگر آن كه پروردگارش از او راضى باشد.
مضامين بلند ديگرى كه در اين دعاها هستند نيز همين گونهاند؛ يعنى جايى هستند براى پيدا شدن حالات و صفاتى در جان و دل كه دل و جان را از هلاكتها مىرهانند و به حالت عالى و درجات بلند مىرسانند.
[١] دعاهاى روايتشده بعد از نوافل يادشده را در همين كتاب آوردهايم( ر. ك: ص ٦٤٧ ٧١٩).