شرح مناجات شعبانيه - محمدى گيلانى، محمد - الصفحة ١٠٤ - توكل بر خداوند

توكل بر خداوند

راغب در مفردات مى‌گويد: «التوكل يقال على وجهين: يقال:

توكلت لفلان بمعنى توليت له و توكلت عليه بمعنى اعتمدته».

توكل بر دو وجه گفته مى‌شود:

١. گفته مى‌شود: براى فلانى وكالت را پذيرفتم يعنى سرپرستى امورش را قبول نمودم.

٢. و گفته مى‌شود: بر فلانى توكل كردم يعنى بر او اعتماد و اطمينان كردم و او را ثقه و مؤتمن در انجام امورم يافتم.

ترديدى نيست همانگونه كه اصل وجود هر شى‌ء از رشحات فيض خداوند متعال است، زمام امور هر يك نيز در قبضه جناب ربوبى است چنانكه اعلام فرموده: «الله خالق كل شي‌ء و هو على كل شي‌ء وكيل».[١] خداوند آفريننده هر چيز است، و او وكيل و قيوم بر امور هر موجودى از علو مقام ربوبى است، و چنانكه براهين متقنه بر توحيد ذات حضرت واجب الوجود در وجوب وجود قائم است، همان‌گونه بر توحيد حضرتش در الهيت و خالقيت و تدبر امور مخلوقات نيز قائم است، و اين واقعيت يعنى قرار داشتن زمام همه امور همه موجودات در قبضه جناب ربوبى، امرى است تكوينى، و هيچ امرى از امور در تملك احدى نيست تا بتواند آن را به خداوند متعال تفويض كند و در

[١] - زمر- ٦٢.