أسرار آل محمد عليهم السلام - سليم بن قيس الهلالي - الصفحة ٢٦١ - كمترين درجه ايمان و كفر و گمراهى
كمترين درجه ايمان و كفر و گمراهى
آن مرد گفت[١]: يا امير المؤمنين، كمترين چيزى كه شخص با آن مؤمن مىشود، و كمترين چيزى كه با آن كافر مىشود، و كمترين چيزى كه با آن گمراه مىشود چيست؟
حضرت فرمود: سؤال كردى جواب را بشنو:
كمترين چيزى كه شخص با آن مؤمن مىشود آن است كه خداوند خود را به او بشناساند، و او به پروردگارى و يگانگى خداوند اقرار نمايد، و پيامبرش را به او بشناساند و او به نبوّت و ابلاغ (رسالت او) اقرار نمايد، و حجّت خود در زمين و شاهد بر خلقش را به او بشناساند و او به اطاعتش اقرار كند[٢].
عرض كرد: يا امير المؤمنين، اگر چه نسبت به همه چيز- غير آنچه توضيح دادى- جاهل باشد؟ فرمود: آرى، (فقط) هر گاه به او دستور داده شد اطاعت كند و هر گاه نهى شد بپذيرد.
كمترين چيزى كه شخص با آن كافر مىشود آن است[٣] كه چيزى را بعنوان دين بپذيرد و گمان كند كه خداوند او را به آن امر كرده- از چيزهايى كه خداوند نهى كرده است- بعد آن را دين خود قرار دهد و بر اساس آن تبرّى و تولى داشته باشد و گمان كند خدايى را كه به او امر كرده مىپرستد.
كمترين چيزى كه شخص با آن گمراه مىشود آن است كه حجّت خدا در زمين و شاهد او بر خلقش را كه امر به اطاعت او نموده و ولايتش را واجب كرده نشناسد.
[١] در كتاب كافى و معانى الاخبار، سليم مىگويد: من پرسيدم.
[٢] اين عبارت در كتاب كافى چنين است: ... خداوند تبارك و تعالى خود را به او بشناساند و او اقرار به اطاعتش نمايد، و پيامبرش را به او بشناساند و او اقرار به اطاعتش نمايد، و امام و حجت خود در زمين و شاهد بر خلقش را به او بشناساند و او اقرار به اطاعتش نمايد.
[٣] اين عبارت در كتاب كافى چنين است: كمترين چيزى كه بنده با آن كافر مىشود اين است كه كسى گمان كند چيزى را كه خدا از آن نهى فرموده، خدا به آن امر كرده است، و آن را دين خود قرار دهد و طبق آن پايه دوستى خود را قرار دهد، و گمان كند خدائى را كه به آن دستور داده را عبادت مىكند، در حالى كه شيطان را عبادت مىكند.