أسرار آل محمد عليهم السلام - سليم بن قيس الهلالي - الصفحة ١٣٦ - كسانى كه در هر قرنى نسخههاى كتاب را داشتهاند
كسانى كه در هر قرنى نسخههاى كتاب را داشتهاند
دانستن اين نكته كه در طول چهارده قرن گذشته نسخه بردارى و حفظ نسخههاى كتاب سليم بصورت متّصل ادامه داشته ارزش نسخههاى امروزى را بيشتر روشن مىكند، كه تفصيل آن چنين است:
قرن اوّل: نسخه اصلى از دست سليم به ابان منتقل شده است.
قرن دوّم: نسخه كتاب در حضور ائمه عليهم السّلام به دست سه نفر تكثير شده است: عمر بن اذينه، معمر بن راشد و ابراهيم بن عمر يمانى.
قرن سوّم: نسخههاى كتاب در حضور ائمه عليهم السّلام بدست اين عده از علما تكثير شده است: حمّاد بن عيسى، عثمان بن عيسى، عبد الرزّاق بن همام، ابن ابى عمير، يعقوب بن يزيد، احمد بن محمد بن عيسى، ابراهيم بن هاشم، محمد بن حسين بن ابى الخطاب، عبد الله بن جعفر حميرى، سعد بن عبد الله اشعرى.
قرن چهارم: كه مقارن با غيبت صغرى است، كتاب بدست اين عده از علماى بزرگ انتشار يافته است: على بن ابراهيم، شيخ كلينى، شيخ على بن بابويه پدر شيخ صدوق، محمد بن همام بن سهيل، ابن عقدة، ماجيلويه، ابن وليد (استاد شيخ صدوق)، محمد بن يحيى عطّار، مسعودى، شيخ صدوق، هارون تلعكبرى، ابن نديم، محمد بن صبيح بن رجا، كه نسخه محمد بن صبيح تا امروز بارها نسخهبردارى شده و بيش از ده نسخه آن هم اكنون موجود است.
قرن پنجم: در اين قرن كتاب سليم از نظر علمى به نهايت درجه اشتهار رسيده و اين عده از علما آن را روايت كردهاند: شيخ نعمانى، ابن غضائرى، ابن ابى جيد، شيخ نجاشى، شيخ طوسى و شيخ مفيد كه تصريح به اشتهار آن نموده است.
قرن ششم: در اين قرن نسخههاى كتاب بطورى انتشار يافته كه ابن ابى الحديد هم به شهرت آن اعتراف كرده است. علمايى كه در اين سده نسخههاى كتاب سليم را نقل كردهاند عبارتند از: شيخ ابو على فرزند شيخ طوسى، ابن شهريار خازن، شهرآشوب جد صاحب مناقب، ابو الحسن عريضى، محمد بن هارون بن كمال، ابو عبد الله مقدادى، حسن بن هبة الله سوراوى، هبة الله بن نما، ابن شهرآشوب صاحب