أسرار آل محمد عليهم السلام - سليم بن قيس الهلالي - الصفحة ١٠٥ - اشكال سيزده امام و جواب آن
ذيلا به چند نمونه اشاره مىكنيم:
١. در كافى از پيامبر صلى اللَّه عليه و آله نقل كرده كه فرمود: «من و دوازده نفر از فرزندانم و تو اى على مايه ثبات زمين هستيم ... و وقتى دوازده نفر از فرزندانم از دنيا رفتند زمين اهل خود را فرو مىبرد»[١].
در اين حديث پيداست كه يا كلمه «از فرزندانم» اشتباها وارد حديث شده يا «دوازده نفر» اشتباها بجاى «يازده نفر» آمده است، و منشأ آن فقط يك اشكال ناشى از عدم توجه در نقل عبارت است، نه اينكه مىخواسته سيزده امام را ثابت كند. و لذا همين حديث در اصل ابو سعيد عصفرى بدون كلمه «از فرزندانم» آمده است[٢].
٢. در مورد ديگرى از كافى از پيامبر صلى اللَّه عليه و آله نقل مىكند كه فرمود: «از فرزندانم دوازده نفر نقيب نجيب هستند كه به آنان الهام مىشود، و آخر آنان قائم عليه السّلام است»[٣].
در اين حديث كلمه «دوازده نفر» با كلمه «فرزندانم» مناسبت ندارد، زيرا از دوازده امام، حضرت امير المؤمنين عليه السّلام از فرزندان پيامبر صلى اللَّه عليه و آله نيست. ولى اين اشتباه فقط در الفاظ است و منظور راوى مشخص است. لذا همين حديث عينا در كتاب ابو سعيد عصفرى با لفظ «يازده نفر» آمده[٤] كه اشكال را بر طرف مىكند.
٣. در كافى در روايت ديگر از جابر روايت كرده كه خدمت حضرت زهرا عليها السّلام وارد شدم در حالى كه نزد آن حضرت لوحى بود و در آن اسامى جانشينان از فرزندان آن حضرت بود و من دوازده نفر را شمردم»[٥].
در اين حديث نيز كلمه «از فرزندان آن حضرت» با دوازده نفر مناسبت ندارد چرا كه امير المؤمنين عليه السّلام از فرزندان حضرت زهرا عليها السّلام نيست، ولى در اينجا نيز اشتباه فقط در عبارات است و مقصود روشن است. لذا همين حديث عينا در اكمال الدين و عيون الأخبار و خصال بدون كلمه «از فرزندان آن حضرت» نقل شده است[٦].
[١] كافى: ج ١ ص ٥٣٤ ح ١٧.
[٢] اصل ابو سعيد عصفرى: ص ١.
[٣] كافى: ج ١ ص ٥٣٤ ح ١٨.
[٤] اصل ابو سعيد عصفرى: ص ١.
[٥] كافى: ج ١ ص ٥٣٢ ح ٩.
[٦] اكمال الدين: ص ٣١١ ح ٣. عيون الاخبار: ج ١ ص ٣٧ ح ٦. خصال: ب ٢ ح ٤٢.