و هدف‌هاى اجتماعى اسلام، بساناحكام فردى آن جاودانه و هميشگى است و نيز دانسته شد كه بدون تشكيل حكومت نمى‌توان آن آيين‌ها و هدف‌ها را پاس داشت و در زندگى به كار گرفت، به روشنى بايستگى تشكيل حكومت از اصل جاودانگى شريعت‌زاده مى‌شود.

اگر منظور اينان از ناسازگارى حكومت با جاودانگى دين، آن باشد كه اسلام براى آينده بشر روش‌هاى حكومتى و آيين‌هاى كشوردارى ندارد و در اصل چنين چيزى درخور پيش‌بينى نيست و در هر دوره‌اى بشر نيازى دارد و هر نيازى با برنامه‌اى سازوار با آن، بايد برآورده شود و دين نمى‌تواند چنين روش‌ها و آيين‌هايى را براى هميشه و زمان‌هاى آينده ارائه كند كه ممكن نيست. پس چون شكل و روش حكومت نمى‌تواند جاودانه باشد، با دين و وحى كه برنامه‌ها و آيين‌هايش جاودانه است، ناسازگارى دارد.

در پاسخ بايد گفت: حكومت در اسلام به اين معنا نيست كه اسلام روش‌ها و شيوه‌ها و آيين‌هاى مرحله‌اى و زودگذر حكومتى و گونه اداره مردمان را براى همه زمان‌ها پيش‌بينى و بيان كرده و حاكم اسلامى وظيفه‌دار اجراى آنهاست، بلكه حكومت در اسلام به اين معناست كه اسلام از ابزار حكومت براى پياده كردن خواسته‌ها و هدف‌هاى خود استفاده مى‌كند و چون هرگونه حكومتى نمى‌تواند آن خواسته‌ها و هدف‌ها را پياده كند و به اجرا بگذارد، اسلام اصول اساسى و ساختار و هويت دينى حكومت را بازشناسانده است.

اما اين كه چگونه و با كدام تدبيرها و روش‌هاى موفق عملى و تجربى بايد جامعه اداره شود و عدالت اجتماعى چگونه و با چه شيوه‌ها و ابزارهايى برقرار مى‌شود، امرى است برون دينى كه به اجتهاد و فهم علمى و كارشناسى‌