حکمت نظري و عملي - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٦٧ - حكمت عملى

اگر در حكمت عملى به مسائلى حكيمانه علم پيدا كرديد با فراهم كردن عقل عملى آن حكمت عملى را پياده كنيد . علمى كه به عمل ننشيند حجاب است و جهل . علمى كه راهنما نباشد راهزن است و جهل . با اين راهزن بايد چه كرد ؟ با اين حجاب بايد چه كرد ؟ فرمود اگر يقين داريد اين يقينتان را در اثر عصيان شك نكنيد . انسان شاك در شكش سرگردان است .

( بل هم فى شك يلعبون ) [١] ( و ارتابت قلوبهم فهم فى ريبهم يترددون ) [٢] .

راهى ندارد راهى را طى نميكند . مردد است به بازى سرگرم است . فرمود اگر يقين پيدا كرديد عمل كنيد آن يقين كه به عمل ننشيند شك است يقين نيست . از نظر حكيم متأله اين شك است . ممكن است از نظر مسائل علمى اين شخص علم اخلاق را خوب بداند مسائل اخلاقى را خوب بررسى كرده باشد , چون در عمل پياده است شاك است نه متيقن .

اذا علمتم فاعلموا و اذا تيقنتم فاقد موا [٣] .

اگر معصوم عليه السلام فرمود :

العلم مقرون بالعمل فمن علم عمل و العلم يهتف بالعمل فان اجابه والا ارتحل عنه [٤] .

اين به آن معناست كه علوم عملى اگر انسان روى او كار كرد مى ماند و اگر كار نكرد فراموش مى شود . علوم عملى اين چنين است فراموش مى شود . آن خطا ماهرى كه نويسندگى كامل دارد اگر تكرار