حکمت نظري و عملي - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ١٨ - حكمت نظرى امام على ( ع )
براى خودش دو نشئه قائل است , چه اينكه براى جهان هم دو نشئه هست . عالم ظاهر و عالم باطن , عالم غيب و عالم شهادت .
فرمود : من جنبه غيبيم قويتر از جنبه شهادتم است . آگاهى من به علوم آسمانى بيش از آگاهى من به علوم زمينى است . زيرا غيب قويتر از شهادت است . موجودى كه به جنبه غيب عالم ارتباط پيدا كرد قويتر از موجودى است كه به جنبه شهادت عالم ارتباط پيدا ميكند . من راههاى آسمانها را بهتر از راههاى زمينى ميدانم . فرمود : من اگر بخواهم سرگذشت و سرنوشت تك تك شما را بيان كنم بخوبى ميتوانم ادا نمايم زيرا , احاطه كامل ( اذن الله ) به علم غيب دارم . در خطبه ١٧٤ فرمود : والله لو شئت ان اخبر كل رجل منكم بمخرجه و مولجه و جميع شأنه لفعلت , ولكن ا خاف ان تكفروا فى برسول الله صلى الله عليه و آله , الا وانى مفضيه الى الخاصة ممن يؤمن ذلك منه [١] .
فرمود : سوگند بخدا اگر بخواهم جريان زندگى شما و آغاز و انجام زندگى شما , و ورود و خروج شما را در كارها تشريح كنم ميتوانم و به اين غيب شما هم آگاهى دارم و از گذشته و آينده شما به اذن خدا آگاهم , ولى اگر بگويم اين خوف هست كه نتوانيد تحمل كنيد و بگوئيد على بن ابيطالب از رسول الله ( ص ) بالاتر است , چون رسول الله ( ص ) نفرمود و على بن ابيطالب ميگويد . و اين زمينه انحراف فكرى شما بشود ولى آن عده از مواليان من كه مورد اطمينان من هستند بعضى از اسرار عالم را با آنها در ميان ميگذارم . اين احاطه علمى على بن ابيطالب ( ع ) به جهان غيب است كه مسلط بر جهان شهادت است فرمود : قرآن كريم كه كلام خداست اسرار عالم را در بر دارد و سخن نميگويد , منم كه قرآن را گويا ميكنم و از آن سخن ميگويم و خود را بعنوان سخنگوى وحى معرفى ميكنم .
[١]خطبه ١٧٤ , نهج البلاغه , فيض الاسلام صفحه ٥٦٤ .