تغييرجنسيت - كريمى نيا، محمدمهدى - الصفحة ٣٥٠ - دليل دوم ثبوت ارث به دليل اولى الارحام
از آيه فوق مىتوان ثبوت ارث براى جميع اقربا از مردان و زنان را استفاده كرد، و ترديدى نيست كه اين مرد يا زن فعلى، كه قبلًا مادر يا پدر بودهاند، از نظر قرابت و خويشاوندى، نزديكترين فرد به ميت (فرزند فوت شده) هستند، پس آن دو، از آنچه ميت به جاى مىگذارد، نصيب مىبرند. [١] با دليل فوق، اصل ارث ميان والدين و فرزند (ميت اثبات مىشود. با ضميمه ادله ديگر از روايات اهل بيت عليهم السلام اثبات مىشود كه پدر و مادر از فرزند (ميت) به ترتيب () و () ارث مىبرند. [٢]
دليل دوم: ثبوت ارث به دليل اولى الارحام
وَ اولوا الارحام بعضهم اولى بِبَعضٍ فى كتاب الله انّ الله بكل شئ عليم؛ [٣]
و خويشاوندان نسبت به يكديگر [از ديگران] در كتاب خدا سزاوارترند. همانا خداوند به هر چيز داناست.
ترديدى نيست كه مرد فعلى و زن فعلى (مادر يا پدر تغيير جنسيت يافته) از جمله افراد «اولى الارحام» نسبت به ميت (فرزند فوت شده) مىباشند. پس از اموال و حقوق مربوط به ميت سهم الارث خواهند داشت. [٤] علاوه بر آيات فوق، روايات متعددى نيز وجود دارد كه براساس آنها، آنچه معيار قرار مىگيرد تا شخص، وارث ميت محسوب شود، اقربيت در خويشاوندى نسبت به ميت است و اقربيت پدر و مادر كه تغيير جنسيت دادهاند هنوز ثابت است، پس طبق ضوابط، ايشان اولى به ارث بردن مىباشند و حاجب طبقات بعد مىشوند.
[١]. ر. ك: احمد مطهرى، مستند تحرير الوسيله، ص ٢٠٣.
[٢]. در منابع روايى روايات متعددى به اين مضمون وجود دارد: فى رجل مات و ترك أبويه، قال: للأب سهمان، ولِلُامّ سهم.
يعنى: مردى مرده و وارث وى پدر و مادر هستند. حضرت صادق (ع) فرمود: براى پدر دو سهم () و براى مادر يك سهم () است (ر. ك: وسائل الشيعه، ج ٢٦، باب ٩ از ابواب ميراث الابوين والاولاد؛ كافى، ج ٧، ص ٩١؛ تهذيب، ج ٩، ص ٢٧٠)
[٣]. سوره انفال (٨)، آيه ٧٥.
[٤]. ر. ك: احمد مطهرى، پيشين، ص ٢٠٤.