تغييرجنسيت - كريمى نيا، محمدمهدى - الصفحة ١٩٤ - جمعبندى و بيان نظريه مختار

تغيير جنسيت (كشف جنسيت پنهان) حاصل مى‌شود. [١]

مبحث چهارم: تكليف شرعى قبل از عمل‌

شخصى كه جنسيتِ واقعى‌اش پنهان است، چنان‌چه پيش از عمل جراحى به واقعيت امر، زن يا مرد بودن خويش يقين پيدا كند، بر وى واجب است كه به تكاليف مربوط به جنس واقعى خود عمل كند؛ زيرا عنوان «جنس واقعى» بر او صدق مى‌كند و در نتيجه، حكم مترتب بر اين جنس او را در بر مى‌گيرد. [٢]

جمع‌بندى و بيان نظريه مختار

در مواردى تغيير جنسيت براى «كشف جنسيت» است. براى مثال، ممكن است آلت تناسلى مردانه درون حفره شكمىِ بيمار قرار گرفته باشد. وى اگر چه در ظاهر به عنوان زن تلقى شده است، ولى در واقع مرد است. با عمل جراحى، جنسيت واقعى ظاهر مى‌شود و در واقع، عنوان «تغيير جنسيت» محقق پيدا نكرده است، بلكه «اصلاح جنسيت» صورت گرفته است. اين مطلب مورد تأكيد برخى فقيهان شيعه قرار گرفته است. براى مثال، آيت‌الله‌ حسين على منتظرى‌ مى‌گويد: [در اين حالت‌] تغيير جنسيت صادق نيست و بايد آثار كشف خلاف مترتب شود. [٣] اين فرع فقهى يعنى عمل جراحى به منظور كشف جنسيّت از سوى اهل سنت مورد بررسى قرار نگرفته است، ولى حدود ده تن از فقيهان شيعه درباره آن اظهار نظر كرده‌اند. در هر حال، پرسش اصلى اين است كه آيا عمل جراحى به منظور «كشف جنسيت واقعى» واجب است؟ به نظر مى‌رسد هيچ الزام شرعى وجود ندارد و دليلى بر وجوب عمل جراحى وجود ندارد. آن‌چه مهم است اين است كه بيمار بايد وظايف‌

[١]. همان، ص ١٥٤.

[٢]. ر. ك: محمد مؤمن، كلمات سديده فى مسائل جديده، ص ١٠٨؛ نيز محمد مؤمن، سخنى درباره تغيير جنسيّت، مجله فقه اهل بيت (ع)، ش ٧ (١٣٧٥)، ص ٩٤- ٩٥.

[٣]. حسين على منتظرى، احكام پزشكى، ص ١١٦.