پاسخ به پرسشهاى مذهبى

بخش اول خداشناسى و صفات خدا

پيشگفتار

1- چگونه «عدم و نيستى» مىتواند منشأ و سرچشمه «وجود و هستى» باشد؟

2- آيا نظم جهان دليل بر مخلوق بودن جهان است؟

3- با اين علم محدود چگونه مىتوانيم جهان نامحدود را منظّم بدانيم؟

4- آيا ذات پروردگار جهان را مىتوان درك كرد؟

5- آيا خداوند يك نيروست؟

6- چگونه كمال توحيد خداوند نفى صفات از اوست؟

7- خدا را كه آفريده است؟

8- چگونه حوادث آينده در پيشگاه خدا حاضر است؟

9- زيبايى در خدا و ملاقات با او چه مفهومى دارد؟

10- آيا خداوند مىتواند مانند خود را بسازد؟

11- علم ازلى و اعمال ما

12- بدا چيست؟

13- فلسفه بلاها

14- معناى قضا و قدر چيست؟

15- بينايى و شنوايى خدا چه مفهومى دارد؟

16- راز آفرينش انسان

17- آيا عقيده به وجود شيطان نشانه دو گانه پرستى است؟

18- چگونه تعدّد آفريدگار مايه فساد در آفرينش است؟

19- آيا جهان در بقاى خود نيازمند به خداست؟

بخش دوم پيامبران و پيشوايان بزرگ

1- دنياى متغيّر با قوانين ثابت اسلام چگونه سازگار است؟

2- قرآن و مسأله خاتميّت

3- آيا شرايع پيشين ناقص بودهاند؟

4- دين نياكان پيامبر اسلام

5- آيا پيامبر اسلام مىخواند و مىنوشت؟

7- آيا شيطان مىتواند بر پيامبران تسلّط يابد؟

6- هدف از معراج پيامبر صلى الله عليه و آله چه بوده است؟

8- سرچشمه عصمت پيامبران

9- آيا معصوم بودن پيشوايان افتخار است؟

10- آيا استغفار با معصوم بودن منافات دارد؟

11- آيا پيشوايان بزرگ در احكام اجتهاد مىكردند؟

12- مقصود از پيامبران «اولوالعزم» چيست؟

13- نام چند تن از پيامبران در قرآن است؟

14- آيا عيسى پسر خداست؟!

15- پيدايش فرقههاى سه گانه مسيحى

16- غسل تعميد چيست؟

17- بشارت مسيح به آمدن پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله

18- بِكرزايى مريم عليها السلام

19- آيا مادر مريم نذر كرده بود كه فرزند خود را راهب كند؟!

20- شقّالقمر

بخش سوّم امامان و جانشينان پيامبر صلى الله عليه و آله

2- آيا اين آيه درباره على عليه السلام است؟

1- چگونه حضرت على عليه السلام در حال نماز توجّه به سائل داشت؟

3- آيا على عليه السلام در يك شب از مدينه به مدائن آمد

4- آيا ستاره بر بام خانه على عليه السلام نشست؟

5- فلسفه صلح امام حسن عليه السلام و جنگ امام حسين عليه السلام چيست؟

6- آيا امام مجتبى عليه السلام همسران متعدّد داشت؟

7- چرا با فساد مبارزه كنيم؟

8- آيا احتمال جنگ سوّم با ظهور مصلح جهانى منافات دارد؟

9- آيا اين آيه با طول عمر امام زمان (عج) منافات دارد؟

10- مقصود از «غيبت صغرى» و «غيبت كبرى» چيست؟

11- اسامى نمايندگان مخصوص امام زمان (عج)

12- فلسفه غيبت مهدى (عج)

13- آيا دعاى ندبه شباهتى به عقايد «كيسانيّه» دارد؟!

14- اسلام و شفاعت

15- آيا اميرمؤمنان عليه السلام با حديث غدير بر خلافت خويش استدلال كرد؟

بخش چهارم رستاخيز و عالم پس از مرگ

1- چرا خدا بندگان خود را مجازات مىكند؟

2- آيا رستاخيز همه اقوام يك روز است؟

3- وضع بىخبران در رستاخيز چگونه است؟

4- آيا روز پنجاه هزار سال ممكن است؟

5- معاد جسمانى و روحانى

6- آيا مكتشفين و مخترعين در رستاخيز مأجورند؟

بخش پنجم فلسفه احكام و مسائل فقهى

1- آيا ما حق داريم از فلسفه احكام سؤال كنيم؟

2- چگونه فلسفه احكام را بررسى كنيم؟

3- چرا در مسائل دينى تقليد كنيم؟

4- چرا خدا را عبادت كنيم؟ فلسفه نماز و روزه و حج چيست؟

5- چرا بايد از اعلم تقليد كرد؟

6- چرا نماز را به زبان عربى مىخوانيم؟

7- چرا هنگام نماز بايد رو به قبله بايستيم؟

8- چرا نمازهاى پنجگانه را در سه وقت مىخوانيم؟

9- چگونه نماز انسان را از گناه باز مىدارد؟

10- نماز آيات براى چيست؟

11- چرا زن در حال نماز بايد بدن خود را بپوشاند؟

12- چرا مشروبات الكلى نجس است؟

13- تفاوت عرق بدن با ادرار چيست؟

14- فلسفه غسل دادن مردگان و فلسفه غسل مسّ ميّت چيست؟

15- چرا فرزندان نامشروع از برخى مناصب محرومند؟

16- ضررهاى بهداشتى گوشت خوك

17- چرا كافر ناپاك است؟

18- جزيه براى چيست؟

19- لباس احرام

20- چرا گوشتهاى قربانى تلف مىشود؟

21- چرا خواندن «كتب ضالّه» حرام است؟!

22- چرا نمىتوان قرآن را به غير مسلمان داد؟

23- علّت سختگيرى در اثبات بعضى جرايم

24- چرا بايد حيوان با شرايط مخصوصى ذبح شود؟

25- فلسفه ختنه

26- فلسفه محلّل

27- خطرات جسمى و روانى انحرافات جنسى

28- ازدواج دو همخون چگونه است؟

29- موسيقى از نظر اسلام

30- آزمايش الهى براى چيست؟

31- چگونه بر خاكى كه آلوده به ميكروب است تيمّم كنيم؟

32- گناهان كبيره و صغيره چيست؟

33- آيا گناهان كبيره و صغيره نسبى است؟

34- گناهان كبيره چند تاست؟

35- دروغ مصلحتآميز چيست؟

36- آيا تنبيه بدنى زن جايز است؟

37- تلقيح مصنوعى از نظر اسلام

38- جلوگيرى از باردار شدن زنان چه حكمى دارد؟

39- سقط «جنين نامشروع» چه حكمى دارد؟

40- تزريق خون

41- آيا خلوص نيّت با اين عمل منافات ندارد؟

42- چرا نماز «عصر» را گاهى هنگام ظهر مىخوانيم؟

43- آيا نماز در قبول شدن ساير اعمال دخالت دارد؟

44- در مناطق قطبى چگونه بايد نماز خواند و روزه گرفت؟

45- نماز در اوّل وقت

46- غناء چيست و چه حكمى دارد؟

47- بازى شطرنج چه حكمى دارد؟

48- لاتين زبانها چگونه نماز بخوانند؟

50- اين ورزشها چه حكمى دارند؟

51- سؤالات يك مسلمان آمريكايى

49- سجده بر قبر امام

52- وظيفه زن در اجتماع چيست؟

53- آيا «خمس» مزد رسالت است؟

54- آيا خمس، تقويت امتياز طبقاتى نيست؟

55- بلوغ پسران و دختران

56- آيا در مسائل دينى بايد تحقيق كرد يا تقليد؟

57- منظور از تولّى و تبرّى چيست؟

59- قبله در كره ماه

58- روزه در اديان گذشته

60- آيا با خورشيد مىتوان قبله را تعيين كرد؟

61- قبله در نقاط دور دست

63- علّت تغيير قبله چه بود؟

64- اختلاف افق در رؤيت هلال

65- چرا هميشه ساعت 12 ظهر شرعى نيست؟

62- سخنى در چگونگى قبله عراق

66- اين قضاوت على عليه السلام را چگونه بايد حل كنيم؟

67- ازدواج فرزندان آدم چگونه بوده است؟

68- آيا مبارزه با فساد، با آزادى بشر منافات دارد؟

69- جاى عفو و قصاص كجاست؟

70- آيا سنّ ازدواج پسران و دختران بايد افزايش يابد؟

72- آيا كمك به فقير نشانه لزوم فقر نيست؟

71- آيا صله رحم در همه جا لازم است؟

بخش ششم تفسير

1- آيا مذاهب ديگر بر حق هستند؟

2- چرا درخواست هدايت به صراط مستقيم مىشود؟

3- منظور از آفرينش آسمان و زمين در شش روز چيست؟

4- منظور از آسمانهاى هفتگانه چيست؟

5- دو مشرق و دو مغرب در كجاست؟

6- چگونه قرآن بر كروى بودن زمين گواهى مىدهد؟

7- حركت وضعى زمين

9- آيا شب قدر در تمام جهان يك شب است؟

8- تفسير اين آيات چيست؟

10- چگونه ذوالقرنين ديد خورشيد در آب تيره فرو مىرود؟

11- قرآن و تسخير كرات آسمانى

12- آيا اين اشاره به وسايل نقليّه امروز است؟

13- آيا اين آيات عقيده تكامل انواع را تأييد مىكند؟

14- آيا اين آيه با جهانى بودن اسلام مخالفت دارد؟

15- چرا خداوند ضمير جمع به كار مىبرد؟

16- سمع و بصر در قرآن مجيد

17- چرا معبودهاى باطل مىسوزند؟

18- آيا سجده براى غير خدا جايز است؟

19- توبه «نصوح» يعنى چه؟

20- آيا اين آيه با مسأله «خلود» منافات دارد؟

21- بردن نام خدا در آغاز هر كار چه فايدهاى دارد؟

22- دلايل مصونيّت قرآن از تحريف چيست؟

23- كاتبان وحى الهى چه كسانى بودند؟

24- تفسير به رأى يعنى چه؟

25- تكرار در قرآن براى چيست؟

26- آيا درخت ممنوع، درخت دانش است؟

27- منظور از آيه «يُضِلُّ مَنْ يَشَاءُ وَ يَهْدِى مَنْ يَشاءُ» چيست؟

28- چرا در آغاز اين سوره بسم اللَّه نيست؟

29- مگر چند خالق وجود دارد؟

30- چرا انفاق تشبيه به گندم هفتصد دانه شده؟

31- چرا فرزندان نوح از خاندان او نيست؟

32- آيا اين آيه با معصوم بودن پيامبر سازگار است؟

33- معناى «كُلّ شَىءٍ هالِكِ الّا وَجهَهُ» چيست؟

34- چگونه يوسف اجازه داد به برادرش تهمت برنند؟

35- آيا بايد كم خنديد و زياد گريست؟

36- آيا سؤال مىشود يا خير؟

37- آيا پيامبر هم مشورت مىكرد؟

38- چرا خداوند، خود را «رَبُّ الشِّعْرى» مىخواند؟

39- آيا معراج پيامبر صلى الله عليه و آله با علم سازگار است؟

بخش هفتم سؤالات گوناگون

1- علل پيشرفت مسلمانان در گذشته و عقبماندگى امروز چيست؟

2- چرا جوانان از مجامع دينى گريزانند؟

4- آيا بعد از عطسه بايد صبر كرد؟

3- سوء استفاده از تعدّد زوجات چگونه كنترل شود؟

5- آيا اين خوابنامه صحيح است؟

6- سيادت از كجا آغاز شد؟

7- كتاب «محمّد پيامبرى كه از نو بايد شناخت» تا چه پايه معتبر است؟

8- با آن همه تشويق اين همه بىسوادى چرا؟

10- آيا انسان از فرشتگان بالاتر است؟

9- آيا افراد خوب هم بايد نماز بخوانند؟!

11- آيا در كرات ديگر تمدّن و ساكنانى وجود دارد؟

12- آيا فداكارى و از خود گذشتگى امكانپذير است؟

13- آيا با تكامل اخلاق، نياز بشر به دين باقى است؟

14- مكتب «اصالت العمل» چه مىگويد؟

15- مكتب يوگا چيست؟

16- آيا سلّول زنده ساخته شده است؟

17- آيا قلب مركز ادراكات است؟

18- چرا مكّه را «امُّ الْقُرى» مىگويند؟

19- چرا روزهاى مذهبى مطابق فصول سال نيست؟

20- سند دعاى ندبه چيست؟

21- استخاره چيست؟

22- چرا ماههاى قمرى با هم متفاوت است؟

23- آيا ممكن است دو ماه قمرى متوالى 29 روز باشد؟

24- عاشورا چه روزى بوده است؟

25- نويسندگان «كتب اربعه» چه كسانى بودند؟

26- خوف از خدا يعنى چه؟

27- نيّت و عمل

پاسخ به پرسشهاى مذهبى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٩٥ - ١- علل پيشرفت مسلمانان در گذشته و عقبماندگى امروز چيست؟

١- علل پيشرفت مسلمانان در گذشته و عقب‌ماندگى امروز چيست؟

سؤال‌

علل ترقّى و پيشرفت مسلمانان چه بوده و اكنون علل انحطاط و عقب‌ماندگى آنها چيست؟ چرا روزى مسلمانان بر اكثريّت مردم متمدّن روى زمين حكومت مى‌كردند و قافله سالار تمدّن بودند؛ ولى امروز دنباله‌رو ملل پيشرفته جهان شده‌اند؟!

پاسخ‌

به راستى اين سؤال از پرسشهاى جالب و حسّاس است؛ شايسته است كتابى پيرامون آن نوشته شود. دانشمند معروف مصرى، فريد وجدى در دائرةالمعارف خود در مادّه «علم» علل ده‌گانه‌اى براى پيشرفت مسلمانان يادآور شده و دانشمندان ديگرى نيز در اين باره به بحث و گفتگو پرداخته‌اند [١] ولى در حقيقت علّت اساسى آن پيشرفت و اين عقب‌گرد، چيزى جز پيروى و انحراف از تعاليم عالى اسلام نبوده است؛ مسلمانان در صدر اسلام- در تمام شؤون زندگى- از تعاليم اسلام الهام مى‌گرفتند ولى امروز در غالب نقاط، مسلمانان از راه صحيح‌

[١]. از باب نمونه به كتاب «علل انحطاط مسلمين» نگارش شكيب ارسلان، مراجعه فرماييد.