پاسخ به پرسشهاى مذهبى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩٨ - ٨- چرا نمازهاى پنجگانه را در سه وقت مىخوانيم؟

در تمام اعصار اسلامى، تفريق ميان نمازها را مستحب دانسته و به مردم مى‌گفتند كه فاصله انداختن ميان نمازها و اقامه هر نمازى در وقت فضيلت خود مستحب و افضل است و در عين حال مى‌توان اين مستحب را ترك نمود و معناى مستحب همين است.

البتّه جمع ميان دو نماز، نه به اين معنا است كه يكى را در وقت ديگرى مى‌خوانيم، مثلًا اگر نماز مغرب و عشا را در سر شب خوانديم، چنين نيست كه عشا را در غير وقت خود به جا آورده باشيم، بلكه هر دو نماز را در وقت مشترك خود گزارده‌ايم؛ زيرا از آغاز مغرب تا نيمه شب، وقت هر دو نماز است (جز اين كه از اوّل مغرب به اندازه سه ركعت، به نماز مغرب اختصاص دارد، و از آخر به اندازه چهار ركعت به نماز عشا؛ و باقيمانده وقت ميان هر دو نماز مشترك است) و ما هر موقع عشا را در كنار نماز مغرب-/ يعنى اوّل شب-/ و يا مغرب را در آخر وقت كنار نماز عشا بخوانيم، هر دو را در وقت خود به جا آورده‌ايم، ولى مستحب است كه نمازگزار، نماز مغرب را سر شب و نماز عشا را پس از زوال شفق به جا آورده و اگر كسى اين شرط را رعايت نكند، فقط يك مستحب را ترك كرده است.

چرا جمع ميان دو نماز جايز است؟

دليل و گواه ما بر جواز جمع ميان دو نماز احاديثى است كه از پيشواى ششم حضرت صادق عليه السلام نقل شده است و مرحوم شيخ حرّ عاملى اين احاديث را در كتاب خود [١] گرد آورده است.

ولى بايد توجّه داشت كه تنها محدّثان شيعه نيستند كه اين احاديث را نقل نموده‌اند، بلكه محدّثان اهل تسنّن نيز روايات مربوط به جواز جمع ميان نمازها را-/ حتّى در مواقعى كه عذرى در پيش نيست-/ از پيغمبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله نقل كرده‌اند و در حدود ده روايت در كتاب‌هاى معتبر خود از ابن عبّاس و معاذ بن جبل‌

[١]. وسائل الشّيعه، كتاب صلوة، باب‌هاى مربوط به وقت نماز (باب ٣٢ و ٣٣)