پاسخ به پرسشهاى مذهبى

بخش اول خداشناسى و صفات خدا

پيشگفتار

1- چگونه «عدم و نيستى» مىتواند منشأ و سرچشمه «وجود و هستى» باشد؟

2- آيا نظم جهان دليل بر مخلوق بودن جهان است؟

3- با اين علم محدود چگونه مىتوانيم جهان نامحدود را منظّم بدانيم؟

4- آيا ذات پروردگار جهان را مىتوان درك كرد؟

5- آيا خداوند يك نيروست؟

6- چگونه كمال توحيد خداوند نفى صفات از اوست؟

7- خدا را كه آفريده است؟

8- چگونه حوادث آينده در پيشگاه خدا حاضر است؟

9- زيبايى در خدا و ملاقات با او چه مفهومى دارد؟

10- آيا خداوند مىتواند مانند خود را بسازد؟

11- علم ازلى و اعمال ما

12- بدا چيست؟

13- فلسفه بلاها

14- معناى قضا و قدر چيست؟

15- بينايى و شنوايى خدا چه مفهومى دارد؟

16- راز آفرينش انسان

17- آيا عقيده به وجود شيطان نشانه دو گانه پرستى است؟

18- چگونه تعدّد آفريدگار مايه فساد در آفرينش است؟

19- آيا جهان در بقاى خود نيازمند به خداست؟

بخش دوم پيامبران و پيشوايان بزرگ

1- دنياى متغيّر با قوانين ثابت اسلام چگونه سازگار است؟

2- قرآن و مسأله خاتميّت

3- آيا شرايع پيشين ناقص بودهاند؟

4- دين نياكان پيامبر اسلام

5- آيا پيامبر اسلام مىخواند و مىنوشت؟

7- آيا شيطان مىتواند بر پيامبران تسلّط يابد؟

6- هدف از معراج پيامبر صلى الله عليه و آله چه بوده است؟

8- سرچشمه عصمت پيامبران

9- آيا معصوم بودن پيشوايان افتخار است؟

10- آيا استغفار با معصوم بودن منافات دارد؟

11- آيا پيشوايان بزرگ در احكام اجتهاد مىكردند؟

12- مقصود از پيامبران «اولوالعزم» چيست؟

13- نام چند تن از پيامبران در قرآن است؟

14- آيا عيسى پسر خداست؟!

15- پيدايش فرقههاى سه گانه مسيحى

16- غسل تعميد چيست؟

17- بشارت مسيح به آمدن پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله

18- بِكرزايى مريم عليها السلام

19- آيا مادر مريم نذر كرده بود كه فرزند خود را راهب كند؟!

20- شقّالقمر

بخش سوّم امامان و جانشينان پيامبر صلى الله عليه و آله

2- آيا اين آيه درباره على عليه السلام است؟

1- چگونه حضرت على عليه السلام در حال نماز توجّه به سائل داشت؟

3- آيا على عليه السلام در يك شب از مدينه به مدائن آمد

4- آيا ستاره بر بام خانه على عليه السلام نشست؟

5- فلسفه صلح امام حسن عليه السلام و جنگ امام حسين عليه السلام چيست؟

6- آيا امام مجتبى عليه السلام همسران متعدّد داشت؟

7- چرا با فساد مبارزه كنيم؟

8- آيا احتمال جنگ سوّم با ظهور مصلح جهانى منافات دارد؟

9- آيا اين آيه با طول عمر امام زمان (عج) منافات دارد؟

10- مقصود از «غيبت صغرى» و «غيبت كبرى» چيست؟

11- اسامى نمايندگان مخصوص امام زمان (عج)

12- فلسفه غيبت مهدى (عج)

13- آيا دعاى ندبه شباهتى به عقايد «كيسانيّه» دارد؟!

14- اسلام و شفاعت

15- آيا اميرمؤمنان عليه السلام با حديث غدير بر خلافت خويش استدلال كرد؟

بخش چهارم رستاخيز و عالم پس از مرگ

1- چرا خدا بندگان خود را مجازات مىكند؟

2- آيا رستاخيز همه اقوام يك روز است؟

3- وضع بىخبران در رستاخيز چگونه است؟

4- آيا روز پنجاه هزار سال ممكن است؟

5- معاد جسمانى و روحانى

6- آيا مكتشفين و مخترعين در رستاخيز مأجورند؟

بخش پنجم فلسفه احكام و مسائل فقهى

1- آيا ما حق داريم از فلسفه احكام سؤال كنيم؟

2- چگونه فلسفه احكام را بررسى كنيم؟

3- چرا در مسائل دينى تقليد كنيم؟

4- چرا خدا را عبادت كنيم؟ فلسفه نماز و روزه و حج چيست؟

5- چرا بايد از اعلم تقليد كرد؟

6- چرا نماز را به زبان عربى مىخوانيم؟

7- چرا هنگام نماز بايد رو به قبله بايستيم؟

8- چرا نمازهاى پنجگانه را در سه وقت مىخوانيم؟

9- چگونه نماز انسان را از گناه باز مىدارد؟

10- نماز آيات براى چيست؟

11- چرا زن در حال نماز بايد بدن خود را بپوشاند؟

12- چرا مشروبات الكلى نجس است؟

13- تفاوت عرق بدن با ادرار چيست؟

14- فلسفه غسل دادن مردگان و فلسفه غسل مسّ ميّت چيست؟

15- چرا فرزندان نامشروع از برخى مناصب محرومند؟

16- ضررهاى بهداشتى گوشت خوك

17- چرا كافر ناپاك است؟

18- جزيه براى چيست؟

19- لباس احرام

20- چرا گوشتهاى قربانى تلف مىشود؟

21- چرا خواندن «كتب ضالّه» حرام است؟!

22- چرا نمىتوان قرآن را به غير مسلمان داد؟

23- علّت سختگيرى در اثبات بعضى جرايم

24- چرا بايد حيوان با شرايط مخصوصى ذبح شود؟

25- فلسفه ختنه

26- فلسفه محلّل

27- خطرات جسمى و روانى انحرافات جنسى

28- ازدواج دو همخون چگونه است؟

29- موسيقى از نظر اسلام

30- آزمايش الهى براى چيست؟

31- چگونه بر خاكى كه آلوده به ميكروب است تيمّم كنيم؟

32- گناهان كبيره و صغيره چيست؟

33- آيا گناهان كبيره و صغيره نسبى است؟

34- گناهان كبيره چند تاست؟

35- دروغ مصلحتآميز چيست؟

36- آيا تنبيه بدنى زن جايز است؟

37- تلقيح مصنوعى از نظر اسلام

38- جلوگيرى از باردار شدن زنان چه حكمى دارد؟

39- سقط «جنين نامشروع» چه حكمى دارد؟

40- تزريق خون

41- آيا خلوص نيّت با اين عمل منافات ندارد؟

42- چرا نماز «عصر» را گاهى هنگام ظهر مىخوانيم؟

43- آيا نماز در قبول شدن ساير اعمال دخالت دارد؟

44- در مناطق قطبى چگونه بايد نماز خواند و روزه گرفت؟

45- نماز در اوّل وقت

46- غناء چيست و چه حكمى دارد؟

47- بازى شطرنج چه حكمى دارد؟

48- لاتين زبانها چگونه نماز بخوانند؟

50- اين ورزشها چه حكمى دارند؟

51- سؤالات يك مسلمان آمريكايى

49- سجده بر قبر امام

52- وظيفه زن در اجتماع چيست؟

53- آيا «خمس» مزد رسالت است؟

54- آيا خمس، تقويت امتياز طبقاتى نيست؟

55- بلوغ پسران و دختران

56- آيا در مسائل دينى بايد تحقيق كرد يا تقليد؟

57- منظور از تولّى و تبرّى چيست؟

59- قبله در كره ماه

58- روزه در اديان گذشته

60- آيا با خورشيد مىتوان قبله را تعيين كرد؟

61- قبله در نقاط دور دست

63- علّت تغيير قبله چه بود؟

64- اختلاف افق در رؤيت هلال

65- چرا هميشه ساعت 12 ظهر شرعى نيست؟

62- سخنى در چگونگى قبله عراق

66- اين قضاوت على عليه السلام را چگونه بايد حل كنيم؟

67- ازدواج فرزندان آدم چگونه بوده است؟

68- آيا مبارزه با فساد، با آزادى بشر منافات دارد؟

69- جاى عفو و قصاص كجاست؟

70- آيا سنّ ازدواج پسران و دختران بايد افزايش يابد؟

72- آيا كمك به فقير نشانه لزوم فقر نيست؟

71- آيا صله رحم در همه جا لازم است؟

بخش ششم تفسير

1- آيا مذاهب ديگر بر حق هستند؟

2- چرا درخواست هدايت به صراط مستقيم مىشود؟

3- منظور از آفرينش آسمان و زمين در شش روز چيست؟

4- منظور از آسمانهاى هفتگانه چيست؟

5- دو مشرق و دو مغرب در كجاست؟

6- چگونه قرآن بر كروى بودن زمين گواهى مىدهد؟

7- حركت وضعى زمين

9- آيا شب قدر در تمام جهان يك شب است؟

8- تفسير اين آيات چيست؟

10- چگونه ذوالقرنين ديد خورشيد در آب تيره فرو مىرود؟

11- قرآن و تسخير كرات آسمانى

12- آيا اين اشاره به وسايل نقليّه امروز است؟

13- آيا اين آيات عقيده تكامل انواع را تأييد مىكند؟

14- آيا اين آيه با جهانى بودن اسلام مخالفت دارد؟

15- چرا خداوند ضمير جمع به كار مىبرد؟

16- سمع و بصر در قرآن مجيد

17- چرا معبودهاى باطل مىسوزند؟

18- آيا سجده براى غير خدا جايز است؟

19- توبه «نصوح» يعنى چه؟

20- آيا اين آيه با مسأله «خلود» منافات دارد؟

21- بردن نام خدا در آغاز هر كار چه فايدهاى دارد؟

22- دلايل مصونيّت قرآن از تحريف چيست؟

23- كاتبان وحى الهى چه كسانى بودند؟

24- تفسير به رأى يعنى چه؟

25- تكرار در قرآن براى چيست؟

26- آيا درخت ممنوع، درخت دانش است؟

27- منظور از آيه «يُضِلُّ مَنْ يَشَاءُ وَ يَهْدِى مَنْ يَشاءُ» چيست؟

28- چرا در آغاز اين سوره بسم اللَّه نيست؟

29- مگر چند خالق وجود دارد؟

30- چرا انفاق تشبيه به گندم هفتصد دانه شده؟

31- چرا فرزندان نوح از خاندان او نيست؟

32- آيا اين آيه با معصوم بودن پيامبر سازگار است؟

33- معناى «كُلّ شَىءٍ هالِكِ الّا وَجهَهُ» چيست؟

34- چگونه يوسف اجازه داد به برادرش تهمت برنند؟

35- آيا بايد كم خنديد و زياد گريست؟

36- آيا سؤال مىشود يا خير؟

37- آيا پيامبر هم مشورت مىكرد؟

38- چرا خداوند، خود را «رَبُّ الشِّعْرى» مىخواند؟

39- آيا معراج پيامبر صلى الله عليه و آله با علم سازگار است؟

بخش هفتم سؤالات گوناگون

1- علل پيشرفت مسلمانان در گذشته و عقبماندگى امروز چيست؟

2- چرا جوانان از مجامع دينى گريزانند؟

4- آيا بعد از عطسه بايد صبر كرد؟

3- سوء استفاده از تعدّد زوجات چگونه كنترل شود؟

5- آيا اين خوابنامه صحيح است؟

6- سيادت از كجا آغاز شد؟

7- كتاب «محمّد پيامبرى كه از نو بايد شناخت» تا چه پايه معتبر است؟

8- با آن همه تشويق اين همه بىسوادى چرا؟

10- آيا انسان از فرشتگان بالاتر است؟

9- آيا افراد خوب هم بايد نماز بخوانند؟!

11- آيا در كرات ديگر تمدّن و ساكنانى وجود دارد؟

12- آيا فداكارى و از خود گذشتگى امكانپذير است؟

13- آيا با تكامل اخلاق، نياز بشر به دين باقى است؟

14- مكتب «اصالت العمل» چه مىگويد؟

15- مكتب يوگا چيست؟

16- آيا سلّول زنده ساخته شده است؟

17- آيا قلب مركز ادراكات است؟

18- چرا مكّه را «امُّ الْقُرى» مىگويند؟

19- چرا روزهاى مذهبى مطابق فصول سال نيست؟

20- سند دعاى ندبه چيست؟

21- استخاره چيست؟

22- چرا ماههاى قمرى با هم متفاوت است؟

23- آيا ممكن است دو ماه قمرى متوالى 29 روز باشد؟

24- عاشورا چه روزى بوده است؟

25- نويسندگان «كتب اربعه» چه كسانى بودند؟

26- خوف از خدا يعنى چه؟

27- نيّت و عمل

پاسخ به پرسشهاى مذهبى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٢٧ - ٥٦- آيا در مسائل دينى بايد تحقيق كرد يا تقليد؟

از اين مفهوم دارد و مى‌توان آن را در جمله «مراجعه افراد غير متخصّص به افراد متخصّص، در مسائل تخصّصى» خلاصه نمود.

يعنى در تمام مسائل علمى كه نياز به تخصّص‌هايى دارد و آگاهى بر آن در گرو مطالعه و بررسى‌هاى ساليان دراز است، افرادى كه وارد به رشته نيستند-/ به هنگام نياز-/ به دانشمندان و صاحبنظران و متفكّران مورد اعتماد مراجعه كنند و از افكار آنان استفاده بنمايند. اين معنا از تقليد كه در كتب علمى به آن اشاره شده است و گاهى از آن به مراجعه غير عالم به عالم تعبير مى‌شود، اساس زندگى بشر در تمام مسائل صنعتى و كشاورزى و پزشكى و امثال آن است.

اگر يك روز اين موضوع از زندگى بشر برداشته شود، يعنى هيچ بيمارى به پزشكى مراجعه نكند، هيچ انسانى به معمار و مهندس رجوع ننمايد، هيچ فردى در مسائل حقوقى با حقوقدانان مشورت نكند و هيچ‌كس به هيچ كارشناس و ميكانيك و متخصّصى در مسائل گوناگون بازگشت ننمايد، تمام زندگى اجتماعى فرو مى‌ريزد و هرج و مرج در تمام شؤون آشكار مى‌شود.

مسائل دينى از اين قانون مستثنا نيست؛ البتّه در اصول عقايد دينى-/ يعنى شناختن خدا و پيامبر و جانشينان او و روز رستاخيز-/ همه مردم بايد تحقيق كنند و تحقيق در اين مسائل، كار مشكل و پيچيده‌اى نيست و هركس مى‌تواند اين چند اصل را با دليل و منطق به فراخور فهم و معلومات خود دريابد. ولى در مسائل مربوط به احكام اسلامى در باب عبادات، معاملات خود دريابد. ولى در مسائل مربوط به احكام اسلامى در باب عبادات، معاملات، سياسات اسلامى، احكام مربوط به فرد و خانه و اجتماع، نماز، روزه، جهاد، ديات، حدود، قصاص، ازدواج و طلاق و هزاران مسائل مختلف و مربوط به قسمت‌هاى زندگى انسانها، هرگز همه افراد نمى‌توانند شخصاً تخصّص پيدا كنند و احكام را از منابع دينى-/ قرآن، حديث، دليل عقل و اجماع-/ استفاده نمايند.

بنابراين، ناچارند در باره اين گونه مسائل به دانشمندان و صاحب‌نظران دلسوز و