ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٧٩ - ٥ - همين كه به نزديك در ميرسند بسته ميشود!
سپس در ديگر نمودار ميگردد و باز پس از نزديك شدن بآن بسته ميشود و بهمين ترتيب خدا آنان را مسخره ميكند و مؤمنين ميخندند و از اين جهت آيه كريمه ميگويد:
(فَالْيَوْمَ الَّذِينَ آمَنُوا مِنَ الْكُفَّارِ يَضْحَكُونَ)[١] (آن روز كسانى كه ايمان داشتهاند بكافران بخندند).
تمام وجوهى كه در اين آيه در باره استهزاء كه بخدا نسبت داده شده است نقل كرديم ميتوان در باره مكر و خدعه كه در آياتى مانند:(وَ يَمْكُرُونَ وَ يَمْكُرُ اللَّهُ)[٢] (آنها نيرنگ ميكردند و خدا نيرنگ ميكرد) و(يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ)[٣] (منافقين خدا را فريب ميدهند و خدا فريب دهنده آنها است) آمده است گفت.
(يَمُدُّهُمْ فِي طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ) دو معنا براى اين آيه كه خداوند چگونه آنها را كمك ميكند شده است.
معناى اول اينكه خداوند بآنها امكان و قدرت ميدهد شايد ايمان بياورند ولى آنان هم چنان به كفر و سرگردانى خود چسبيدهاند.
معناى دوم اينست كه خداوند نعمتهايى چون شرح صدر و نورانيت دل كه بمؤمنين عنايت و اعطاء مينمايد منافقان را از آنها محروم ميدارد تا هم چنان در سرگردانى و گمراهى بمانند.
(أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ) اينان گمراهى را با دادن هدايت خريدند ابن عباس ميگويد يعنى گمراهى را گرفتند و هدايت را از دست دادند و اين دو را با هم تبديل كردند
. سؤال در اينجا سؤالى پيش ميآيد كه مبادله در صورتى است كه منافقان ايمان و هدايت داشته و آن را در مقابل گرفتن گمراهى و كفر از دست بدهند در حالى كه آنان از اوّل ايمان نياوردند و هدايت نشدند.
[١] آيه ٢٤ از سوره مطففين
[٢] آيه ٣٠ از سوره انفال
[٣] آيه ١٤٢ از سوره نساء