ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٥٦ - ٥ - سوگندهاى قرآن

«ا لم» ١- انا (من) ل- اللَّه- م اعلم و مجموعاً: «انا اللَّه اعلم» (من خداى دانايم).

و «المر» اشاره به: «انا اللَّه اعلم و ارى» (من خداياى دانا و بينايم).

ابن عباس در باره «ا لم» ميگويد: «الف» بر اسم خدا و «لام» بر اسم جبرئيل و «ميم» بر اسم محمّد دلالت ميكند. ابو اسحاق ثعلبى در تفسيرش حديثى را از على بن موسى الرضا ٧ نقل ميكند كه از امام صادق ٧ در باره «ا لم» سؤال شد؟

حضرت فرمود: در الف نمونه‌هايى از صفات خدا است باين ترتيب:

الف ابتداء حروف است و خدا ابتداى جهان ٢- الف مستقيم است و انحراف ندارد و خدا عدل مطلق است ٣- الف فرد و تنها است و خدا بى نظير و واحد است ٤- الف به حروف ديگر چسبيده نيست ولى حروف ديگر بدان پيوسته‌اند خدا با صفات مخصوصش از همه خلق جداست ولى همه موجودات باو پيوستگى دارند. ٥- الف از الفت و انس مشتق است زيرا او سبب تركيب و تأليف حروف ديگر ميشود همانطور كه خداوند سبب الفت خلق، و تركيب و تاليف جهان آفرينش است.

٤- حروف پراكنده اسم اعظم‌

سعيد بن جبير ميگويد اين حروف مفردات پراكنده از اسم اعظم حق‌اند كه اگر كسى بتواند آنها را درست با هم تركيب كند اسم اعظم را خواهد فهميد مثلًا از تركيب «الر» و «حم» و «ن» كلمه «الرحمن» بدست ميآيد و همچنين حروف ديگر كه تشكيل اسمهاى ديگرى را مى‌دهد ولى ما اين توانايى را نداريم‌

٥- سوگندهاى قرآن‌

ابن عباس ميگويد اين حروف قسم‌هاى قرآن است و اخفش ميگويد علت اينكه خداوند باين حروف سوگند ميخورد، شرافت و برترى آنها است زيرا همين حروف شالوده و پايه همه جمله بندى‌ها در كتاب‌هاى آسمانى است كه بزبان‌هاى مختلف ميباشد و نيز اسم‌هاى الهى و سخن گويى مردم همه و همه بر پايه همين حروف است و از تركيب مختلف همين حروف است كه مردم با هم سخن ميگويند و بذكر و توحيد و