ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢١٨ - علت دستور كشتن گاو

(فَقُلْنا اضْرِبُوهُ بِبَعْضِها ...)- پس دستور داديم كه پاره از اعضاء گاو را ببدن كشته بزنيد.

آن عضو كدام بود؟

در آن چند قول است:

اوّل: از مجاهد و قتاده و عكرمه نقل شده: آن عضو ران گاو بود كه بمقتول زده شد و پس از زنده شدن كشنده خويش را معرفى كرد و دو باره مرد.

دوّم: از سعيد بن جبير حكايت شده: آن عضو دم گاو بود.

سوّم: از ضحاك روايت شده: آن عضو زبان گاو بود.

چهارم: از ابى العاليه نقل شده: آن عضو استخوانى از استخوانهاى گاو بود پنجم: از سدى حكايت شده: آن عضو گوشت پاره‌اى است كه بين دو كتف قرار دارد.

ششم: از ابو زيد روايت شده: بعضى از پاره‌هاى اعضاء گاو بود و تمام اين اقوال بحسب ظاهر محتمل است.

علت دستور كشتن گاو

قوم موسى قربانى را از بزرگترين راههاى نزديكى بخداوند ميدانستند و مركزى را براى اين كار تهيه كرده كه جز بندگان شايسته در آن وارد نميشد از اين رو پروردگار دستور داد: در اين مشكل بزرگ قبلًا راه تقرّبى پيدا كرده و قربانى كنند تا خداوند بى‌نياز نياز آنان را برآورده و دعايشان را بهدف اجابت برساند و علاوه از اين موضوع درس كلّى ياد گرفته و در تمام حوادث و مشكلات قبلًا وسيله تقربى بكار برند.

(كَذلِكَ يُحْيِ اللَّهُ الْمَوْتى‌ ...)- اين چنين زنده ميكند خداوند مردگان را.

ممكن است اين عبارت را موسى در برابر قوم فرموده باشد و مقصود او اين است بدانيد بعد از مشاهده زنده شدن مقتول بوسيله گاو كه خداوند در روز قيامت قادر است مردگان را اينچنين زنده كند، و ممكن است: اين عبارت را خداوند در برابر مشركين‌