روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٦٥٥ - روزشمار جنگ سه شنبه ١٩ بهمن ١٣٦١ ٢٤ ربیع الثانی ١٤٠٣ ٨ فوریه ١٩٨٣
٥٥٥
طبق اطلاعات درج شده در یک بولتن داخلی سپاه، تا کنون حدود ٤٠ نفر از اعضای اصلی حزب توده از جمله نورالدین کیانوری دبیرکل این حزب در ارتباط با جاسوسی برای شوروی دست گیر و به مقامات ذی صلاح تحویل داده شده اند.[١]
مفسر رادیو بی بی سی درباره ی دست گیری اعضای حزب توده به وابستگی این حزب به شوروی و سیاست خارجی استقلال طلبانه ی ایران اشاره کرد و با اغراق گویی درباره ی نقش این حزب در حذف یا کناره گیری افراد یا جریاناتی که در سال های گذشته انقلاب را هم راهی نکرده اند، گفت: «طبق گزارش های روزنامه های چاپ تهران، حزب توده به جرم جاسوسی برای شوروی متهم شده است. طی چهار سالی که از پیروزی انقلاب ایران می گذرد، رابطه ی حزب توده ی ایران که کمونیست و طرف دار سرسخت شوروی است، با رهبران کشور متغیر بوده است. حزب توده بنا به مصالح خود از جناح رادیکال روحانیون و حزب پرقدرت جمهوری اسلامی جانب داری می کرد و هدف مشترک همه ی آن ها خارج ساختن لیبرال ها و ملّیون از صحنه ی سیاست کشور و همچنین به اجرا درآوردن برنامه های رادیکال برای تقسیم ثروت و دارایی دو کشور بوده. حزب توده به اولین هدف خود دست یافت: ابتدا دولت موقت مهدی بازرگان اجباراً استعفا داد و سپس ابوالحسن بنی صدر و یارانش نیز از کار بر کنار گشتند. گفته می شود که در جریان این گونه مبارزات گروه های مختلف برای کسب قدرت در ایران، حزب توده موفق شده است اعضای خود را وارد برخی وزارت خانه ها و مؤسسات دولتی ایران نماید، اما علی رغم آن که حزب توده همواره از حمایت برخی از شخصیت های منتقد کشور برخوردار بوده، همواره در موقعیت تا حدی دشوار و به صورت نیمه مخفی مشغول فعالیت بوده است. مشکل اصلی حزب توده وابستگی آشکار آن به شوروی است و این امر همواره در راه جلب حمایت مردم ایران به حزب توده مانع ایجاد خواهد کرد، اما تحت شرایطی که سربازان شوروی با چریک های مسلمان کشور همسایه ی ایران [یعنی] افغانستان درگیر نبرد هستند، جلب حمایت مردم ایران کاری تقریباً محال بوده است. از طرف دیگر، هیچ نشانه یی در دست نیست حاکی از آن که دولت ایران حضور نیروهای شوروی در افغانستان را پذیرفته باشد. در واقع، مقامات ایران به آقای دیه گو کور دوور فرستاده ی ویژه ی سازمان ملل گفته اند که ایران به هیچ وجه قصد ندارد مستقیم و یا غیر مستقیم با دولت افغانستان وارد مذاکره شود. در عین حال، مقامات ایران تصمیم سال گذشته ی دولت شوروی در مورد ارسال اسلحه به عراق را بارها به شدت محکوم کرده اند: در ماه دسامبر، عده یی از تظاهرکنندگان در مقابل سفارت شوروی در تهران راه پیمایی کردند و ماه گذشته نیز خبرنگار خبرگزاری
[١] سند شماره ٠٨٧٦٨٨ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن هفتگی، از دفتر فرماندهی کل سپاه پاسداران مرکز فرماندهی به مسئول دفتر فرماندهی برادر شهرابی، شماره ١٦، ٢٥/١١/١٣٦١، ص ١٤.