ده گفتار - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠٣

شاگردان بلا واسطه حوزه خود آنها هستند . بهترین کسی که کلام بوعلی را فهمیده می‌توان گفت بهمنیار یا ابوعبید جوزجانی است . اما بهترین‌ شاگردان پیغمبر اکرم یا امیرالمؤمنین یا حضرت صادق چطور ؟ آیا بهترین‌ شاگردان آنها همانها هستند که در زمان خود آنها بوده‌اند ؟ نه ، اینطور نیست .
نکته‌ای را خود رسول اکرم در کلامشان اشاره کرده‌اند . شاید معنی همین کلام‌ را هم آنها که در آن عصر بوده‌اند درست نفهمیدند ( بگذاریم از افراد معدودی مثل سلمان و ابوذر و مقداد ، سایرین نمی‌فهمیدند ) . فرمود : " « نصر الله عبدا سمع مقالتی فوعاها و بلغها من لم یبلغه » " [١] یعنی‌ خداوند یاری کند کسی را که کلام مرا بشنود و حفظ کند و برساند به کسی که‌ به او نرسیده است . یا « نصر الله عبدا سمع مقالتی » خداوند خرم کند زندگی آن کسی را که این کار را بکند و بعد فرمود : « رب حامل فقه غیر فقیه ، و رب حامل فقه الی من هو افقه منه » [٢] چه بسیار اشخاص که‌ فقهی را حمل می‌کنند در حالی که خودشان فقیه نیستند ، و چه بسیار کسان که‌ فقهی را منتقل می‌کنند به کسانی که آنها از خودشان فقیه‌ترند .
" فقه " در اصطلاح اولی دینی ، یعنی یک حقیقت دینی و یک حکمت دینی‌ که نیازمند به تعمق و تفکر است . مقصود در اینجا حقایق و کلماتی است که‌ مردم از خود آن حضرت می‌شنوند . می‌فرماید بسیار اشخاص که این کلمات و این حقایق را از من می‌شنوند و حفظ می‌کنند خودشان اهل