اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٥ - سخن چينى (نميمه) در روايات اسلامى

عنوان خبر مهمى مورد استقبال قرار گيرد، اين واژه بر سخن چينى اطلاق شده است. [١]

و بعضى گفته‌اند نميمه در اصل به معنى تزيين كلام دروغين است، (چرا كه افراد سخن چين سعى مى‌كنند، حتى سخنان دروغ خود را به لباس زيبا در آورند). [٢]

شبيه همين معنى از اميرمؤمنان على عليه السلام نيز نقل شده است. [٣]

٢- در حديث ديگرى از امام باقر عليه السلام مى‌خوانيم: «الْجَنَّةُ مُحَرَّمَةٌ عَلى الْقَتَّاتينِ الْمَشَّائينَ بِالَّنمِيمَةِ؛ بهشت به افراد قتّات كه تلاش در سخن چينى دارند حرام است». [٤]

قتّات از ماده «قَت» (بر وزن شط) در اصل به معنى دروغ گفتن و استراق سمع‌نمودن است، خواه سخن چينى در آن باشد يا نباشد بنابراين قتّات كسى است كه مى‌خواهد مخفيانه از اسرار مردم باخبر شود و در ميان آنها افساد كند كه گاه توأم با سخن چينى نيز مى‌شود.

در بعضى از روايات و كتب لغت قتّات و نمّام به يك معنى تفسير شده است.

٣- در حديث ديگرى از «ابوذر» از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نقل شده است كه فرمود: «يا اباذَرْ صاحِبُ الَّنمِيمَةِ لا يَسْتَريحُ مِنْ عَذابِ اللَّهِ فِى الْآخِرَةِ؛ شخص سخن چين در آخرت از عذاب الهى آسوده نخواهد شد». [٥]

٤- در حديث ديگرى تعبير شديدترى درباره افراد سخن چين از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نقل شده است، در يكى از خطبه‌هايش فرمود: «وَ مَنْ مَشى فى‌ نَمِيمَةٍ بَيْنَ اثْنينِ سَلَّطَاللَّهُ عَلَيْهِ فِى قَبْرِهِ ناراً تُحْرِقُهُ الى يَوْمِ الْقِيامَةِ؛ كسى كه در ميان دو نفر سخن چينى كند خداوند در قبرش آتشى مسلّط مى‌كند كه تا روز قيامت او را مى‌سوزاند». [٦]

٥- در حديثى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله آمده است كه: در يكى از سال‌ها بنى اسرائيل گرفتار خشكسالى شديد و قحطى شدند، موسى عليه السلام چند مرتبه به نماز استسقاء پرداخت و دعاى او مستجاب نشد (از اين نظر در تعجب فرو رفت) خداوند به او

[١]. اقتباس از مفردات راغب (واژه نميمه).

[٢]. اقتباس از لسان‌العرب (واژه نميمه).

[٣]. وسائل الشيعه، جلد ٨، صفحه ٦١٧.

[٤]. همان مدرك.

[٥]. همان مدرك، (حديث ٤).

[٦]. وسائل الشيعه، جلد ٨، صفحه ٦١٨، حديث ٦.