اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٤ - راه پيشگيرى و درمان

انسان هنگامى كه به ياد اين نصيحت لقمان به فرزند دلبندش مى‌افتد كه مى‌گفت‌ «يا بُنَّىَّ ادِّ الْامانَةَ تَسْلُمُ لَكَ دُنْياكَ وَ آخِرَتُكَ وَكُنْ امِيناً تَكُنْ غَنِيّاً؛ فرزندم امانت را ادا كن تا دنيا و آخرتت سالم باشد، و امين باش تا غنى شوى». [١] با تمام وجودش تشويق مى‌شود كه به سوى اين فضيلت اخلاقى يعنى امانت حركت كند، و از خيانت بگريزد.

اگر به اين نكته توجه كنيم كه به گفته اميرمؤمنان على عليه السلام: «رَأْسُ الْكُفْرِ الْخِيانَةُ؛ سر رشته كفر خيانت است». [٢] و در جاى ديگر فرمود: «رَأْسُ النِّفاقِ الْخِيانَةَ؛ سر رشته نفاق‌ خيانت است». [٣] و در جاى ديگر فرمود: «جانِبِ الْخِيانَةَ فَانَّها مُجانِبَةُ الْاسْلامَ؛ از خيانت‌ كناره‌گيرى كنيد كه سبب كناره‌گيرى از اسلام است». [٤] از خيانت وحشت خواهيم كرد، و به عظمت اين گناه كه با كفر و نفاق و دورى از اسلام برابرى مى‌كند آشنا مى‌شويم، و اين عامل بازدارنده مهمى است.

هنگامى كه به اين حديث تكان دهنده گوش فرا دهيم كه بنيان‌گذار اسلام پيامبراكرم صلى الله عليه و آله فرمود: «ارْبَعٌ لا تَدْخُلُ بَيْتاً واحِدَةٌ مِنْهُنَّ الَّا خَرِبَ وَ لَمْ يَعْمُرْ بِالْبَرَكَةِ الْخِيانَةُ وَ السِّرِقَةُ وَ شُرْبُ الْخَمْرِ وَ الزِّنا؛ چهار چيز است كه اگر يكى از آنها در خانه‌اى وارد شود، ويران مى‌گردد، و هرگز بركات الهى آن را آباد نخواهد كرد، خيانت، سرقت، شرب خمر، و زنا» [٥] به خطر خيانت به امانت، بيشتر پى مى‌بريم.

بديهى است جامعه‌اى نيز كه يكى از اين چهار چيز يا همه آن‌ها در آن وارد شود، مشمول همين حكم است، ويران مى‌گردد و از بركت خالى مى‌شود.

اين نكته نيز قابل دقت است همان گونه كه امانت داران بايد در امانت خيانت نكنند، امانت‌گذاران نيز بايد به هوش باشند كه امانت خويش را به دست چه كسى‌

[١]. ميزان الحكمه، جلد ١، صفحه ٢١٥.

[٢]. همان.

[٣]. غررالحكم.

[٤]. همان.

[٥]. بحارالانوار، جلد ٧٦، صفحه ١٢٥.