اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٦ - شاخههاى امانت

ناظر به امانت‌هاى مالى و مادى است.

ولى آيه و بعضى از رواياتى كه اشاره به عرضه شدن امانت به آسمان‌ها و زمين مى‌كند به يقين به معنى امانت مادى و مالى نيست، بلكه فراتر از آن است، و ناظر به امانت‌هاى معنوى مى‌باشد.

در حديثى از اميرمؤمنان عليه السلام مى‌خوانيم هنگامى كه وقت نماز فرا مى‌رسيد حال او دگرگون مى‌شد، و هنگامى كه از آن حضرت سؤال مى‌كردند مى‌فرمود: «وقت نماز رسيده همان وقت امانتى كه خداوند آن را در آسمان‌ها و زمين عرضه داشت، و از حمل آن ابا كردند و ترسان شدند». [١]

در حديثى مى‌خوانيم كه امام صادق عليه السلام فرمود: هنگامى كه خداوند ارواح پيغمبر صلى الله عليه و آله و فاطمه زهرا عليها السلام و ائمّه معصومين عليهم السلام راآفريد، سخنانى فرمود: از جمله اين كه: «وَلايَتُهُمْ امانَةٌ عِنْدَ خَلْقِى؛ ولايت آنها امانتى است در نزد خلق من». [٢]

از احاديث ديگرى استفاده مى‌شود كه خلافت رسول اللَّه صلى الله عليه و آله امانت است. [٣]

يا اين كه نماز و زكات و حج امانت است. [٤]

و يا همسران نزد شما امانت الهى هستند. [٥]

و در نهج البلاغه در نامه اميرمؤمنان على عليه السلام به اشعث بن قيس مى‌خوانيم كه فرمود: «وَ انَّ عَمَلَكَ لَيْسَ لَكَ بِطُعْمَةٍ وَلكِنَّهُ فِى عُنُقِكَ امانَةً؛ فرماندارى براى تو وسيله آب ونان نيست، بلكه امانتى است در گردن تو». [٦]

و نيز در حديثى از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله مى‌خوانيم كه مجالس (خصوصى كه اسرار در آن گفته مى‌شود) امانت است. [٧]

حتى در بعضى از روايات دارد كه غسل جنابت (به عنوان يك تكليف الهى) امانتى است كه خداوند نزد بندگانش گذارده است. [٨]

به هر حال امانت و خيانت را نمى‌توان در عمل خاص وبرنامه معينى محدود

[١]. نورالثقلين، جلد ٤، صفحه ٣١٣.

[٢]. بحارالانوار، جلد ٢٦، صفحه ٣٢٠.

[٣]. همان، جلد ٩٩، صفحه ١٧٥.

[٤]. همان، صفحه ٢٧٤.

[٥]. همان، جلد ٢١، صفحه ٣٨١.

[٦]. نهج البلاغه، نامه ٥.

[٧]. المحجة البيضاء، جلد ٣، صفحه ٣٢٧.

[٨]. بحارالانوار، جلد ١٠، صفحه ١٨١.