خرد گرايى در قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٣٣ - ٥/ ٣ نادانى پسنديده
زيادتى در دانش و جسم بخشيد». گفتم: «كُشتن، كُشتن را كَم مىكند».
خداوند فرمود: «براى شما در قصاص كردن، زندگى است اى خردمندان!».
١٠٨٧. امام على عليه السلام: اگر آنچه را از زبان پيامبر صلى الله عليه و آله شنيدم، برايتان بگويم، از نزد من خارج شويد، در حالى كه مىگوييد: به راستى كه على، دروغگوترين دروغگويان و بدكارترين بدكاران است. خداوند متعال فرمود: «بلكه دروغ شمرند، آنچه را به علمش احاطه نداشتند».
١٠٨٨. امام صادق عليه السلام: خداوند، بندگانش را به دو آيه از كتابش اختصاص داده است: بر زبان نياورند، آنچه نمىدانند و انكار نكنند، آنچه را نمىدانند؛ و خداوند عزّوجلّ فرمود: «آيا از آنان، پيمان كتاب [آسمانى] گرفته نشده كه جز به حقّ، نسبت به خدا سخن نگويند»؛ و فرمود: «بلكه دروغ شمردند آنچه را كه به علمش احاطه پيدا نكردند و تأويلش به آنان نرسيد».
ر. ك: ص ٢٨٩ «دشمنى با دانش و دانشمند».
٥/ ٣ نادانىِ پسنديده
١٠٨٩. امام على عليه السلام: چه بسا نادانى كه نجاتش در نادانى اوست.
١٠٩٠. امام على عليه السلام- در حكمتهاى منسوب به ايشان-: دو گروه، هر چيزى بر آنان آسان است: دانايى كه پايان كارها را بداند و نادانى كه موقعيت خويش را درك نكند.
١٠٩١. امام على عليه السلام- در حكمتهاى منسوب به ايشان-: اگر خرد، نُه قسمت باشد، به يك قسمت نادانى نياز دارد تا خردمند به كارها اقدام كند؛ زيرا خردمند، هميشه سهل انگار و مراقب و ترسان است.
١٠٩٢. امام على عليه السلام: چه بسا نادانىيى كه از بردبارى سودمندتر است.
١٠٩٣. ابراهيم بن محمّد بن عرفه: احمد بن يحيى ثعلب اين شعر را برايم خواند و