خرد گرايى در قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٨٣ - فصل سوم انواع نادانان
انديشه مرده نبود. هيچ پيامبرى چنين قدرتى ندارد. قرآن كريم به خاتم انبيا مىفرمايد:
فَإِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى وَ لا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعاءَ.[١]
در حقيقت، تو مردگان را شنوا نمىگردانى و اين دعوت را به كَران نمىتوانى بشنوانى.
اين گونه انسانها تنها ظاهر دنيا را مىبيند ولى از حقيقت غافلاند:
يَعْلَمُونَ ظاهِراً مِنَ الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ عَنِ الْآخِرَةِ هُمْ غافِلُونَ.[٢]
از زندگى دنيا، ظاهرى را مىشناسند، حال آنكه از آخرت غافلاند.
اينجاست كه تعليم مرده، سودى ندارد. كسى كه به مرگِ انديشه گرفتار شد، تبديل به خطرناكترين جنبدگان مىگردد و به گفته قرآن كريم، «إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِنْدَ اللَّهِ الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذِينَ لا يَعْقِلُونَ».
و بدين جهت، حتّى نزديك شدن به چنين كسى خطرناك است؛ زيرا بيمارى انديشه، واگير دارد و ممكن است به ديگران نيز سرايت كند. لذا وظيفه مردم در برخورد با بيمارانى اين چنين، اجتناب و اعراض است؛ همان طور كه خداوند سبحان مىفرمايد:
فَأَعْرِضْ عَنْ مَنْ تَوَلَّى عَنْ ذِكْرِنا وَ لَمْ يُرِدْ إِلَّا الْحَياةَ الدُّنْيا.[٣]
پسْ از هر كس كه از ياد ما روى برتافته و جز زندگى دنيا را خواستار نيست، روى برتاب.
[١]. سوره روم، آيه ٥٢.
[٢]. همان، آيه ٧.
[٣]. سوره نجم، آيه ٢٩.