ولايت در قرآن - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٠٥
اى جمعيت مهاجر! هر آينه ما سزاوارترين مردم به امر حكومت هستيم. مادامىكه در بين ما قارى كتاب خدا و فقيه در دين خدا و عالم به سنن پيامبر خدا وجود دارد. كسىكه در اداره امور رعيت و ملت قوى و نيرومند است و بدىها را از آنان دفع مىكند و تقسيم كننده اموال بطور مساوى است. به خدا قسم كسىكه داراى اين صفات است در بين ما است پس از هوى و هوسهاى خود پيروى نكنيد كه از راه خدا منحرف و ازحق هرچه بيشتر دور مىشويد.
امام عليه السلام در اين خطابه ضمن بيان شرائط حاكم و زمامدار، علم به كتاب و سنت و فقه در دين را نخستين شرط بيان فرموده است.
٢- در خطبه ١٣١ نهجالبلاغه از اميرالمؤمنين نقل شده است كه فرمود:
«وَ قَدْ عَلِمْتُمْ انَّهُ لا يَنْبَغى انْ يَكُونَ الْوالى عَلَى الْفُرُوجِ وَالدِّماءِ وَ الْمَغانِمِ وَالْاحْكامِ وَ امامَةِ الْمُسْلِمينَ الْبَخيلُ فَيَكُونَ فى امْوالِهِمْ نَهْمَتُهُ وَ لَا الْجاهِلُ فَيُضِلَّهُمْ بِجَهْلِهِ».
مىدانيد كه سزاوار نيست كسى كه والى بر ناموس و جان و مال و احكام و امامت مسلمين مىشود بخيل و يا جاهل و ناآگاه باشد، در نتيجه مسلمانان را بواسطه جهل و نادانى گمراه كند.
٣- در خطبه ١٧٣ نهجالبلاغه چنين نقل شده است:
«ايُّهَا النَّاسُ انَّ احَقَّ النَّاسِ بِهذَا الْامْرِ اقْواهُمْ عَلَيْهِ وَ اعْلَمُهُمْ بِامْرِ اللَّهِ فيهِ».
اى مردم! همانا سزاوارترين مردم به اين امر (حكومت) نيرومندترين آنان نسبت به آن و عالمترين آنها به فرمان خدا در آن امر است.
در اين جمله اعلم بودن به فرامين و احكام الهى از شرائط حاكم شمرده شده است.
٢- عدالت و تقوى دانستيم كه مهمترين هدف در حكومت اسلامى اجراء قانون و عدالت و ايجاد فضيلت و تقوى در جامعه و توجه مردم به خداوند و تربيت آنان با آداب و اخلاق اسلامى است. و از طرفى مىدانيم تأثيرى كه حكومت مخصوصاً شخص زمامدار بر