حكومت شد و پس از او پسرانش امام حسن و امام حسين عليهما السلام نيز مدتى اين مقام را عهده‌دار شدند و ديگر ائمه نيز اگر شرايط به آنها اجازه مى‌داد اين مسؤوليت را مى‌پذيرفتند چنانكه در سخنان خود به آن اشاره مى‌كردند و خود را حاكمان بر حق الهى معرفى مى‌نمودند.
از سال ٢٦٠ ه- ق كه امام عسگرى عليه السلام به شهادت رسيد فرزندش حجة بن الحسن (عج) به فرمان خدا غيبت آغاز كرد و دوره جديدى از تاريخ اسلام آغاز شد. از ابتداى اين دوره تا سال ٣٢٩ كه دوران غيبت صغرى ناميده مى‌شود چهار نفر از بزرگان شيعه از طرف امام زمان به‌عنوان نايب برگزيده شدند كه بين شيعيان و امام رابطه باشند. اين چهار نفر عثمان بن سعيد، محمد بن عثمان، حسين بن روح و على بن محمد سَمْرى بودند و با درگذشت نايب چهارم در سال ٣٢٩ به فرمان امام عصر (عج) دوران نيابت خاصه پايان يافته اعلام شد و دوران غيبت كبرى شروع گشت كه تا ظهور امام ادامه دارد. «١» ضرورت حكومت اسلامى در زمان غيبت‌ دلايلى كه در نياز حكومت و ضرورت تشكيل آن در مباحث گذشته به آن اشاره شد همان‌ها دليل بر لزوم حكومت اسلامى در زمان غيبت امام عصر (عج) مى‌باشد. زيرا وقتى كه انسان بايد راه را بپيمايد و در اين جهان نيز آورده شده است كه به هدف نهائى كه عبادت راستين خداوند است برسد. و مى‌دانيم كه جامعه نيز در اين مورد نقش اساسى دارد، ضرورت وجود رهبر و پيشرو در جامعه براى پيمودن اين مسير حقيقتى اجتناب ناپذير است. از سوى ديگر مى‌دانيم جامعه‌اى كه بر آن طاغوت حاكم باشد و امكانات جامعه در اختيار مردم نباشد نه تنها براى تربيت و رشد انسان مناسب نيست بلكه كشنده و خفقان‌آور است.
حال‌كه رهبر الهى بايد جامعه اسلامى را در پيمودن راه خدا رهنمون شود و اسلام نيز داراى مرز زمانى و مكانى نيست و دين آخرين است، چگونه مى‌تواند نسبت به يكى از