ولايت در قرآن - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٨٠
و صاحب اختيارى يك كار است و گفته شده كه معنى هر دو يكى است و حقيقت آن همان تصدى و صاحب اختيارى است. «١» حضرت آيتا ... خزعلى در اين رابطه مىفرمايد:
ولايت واژهاى است عربى و در ذهن ما فارسىزبانها ولايت يعنى شهر، كه درست هم هست ولى اصلش اين است كه ولايت يعنى حكومت بر يك شهر پس اين معنا خوب است، از عربى درست به دست ما رسيده است. ولايت از ماده «ولى» است، ولى يعنى نزديك شدن بكارى براى انجام آن كار، اصلش «نزديك» و «تابع» گرديدن است. تابع يعنى، كار مال مردم و جمعيت است، ولى ... مىآيد نزد مردم و مىگويد كار اجتماعىتانرا من انجاممىدهم، يعنى شما اصل باشيد و من تابع، چون «ولى» يعنى نزديك شدن به كارى بعنوان تابع بودن، حالا آيا اصل كار، اصل اراده، اصل ايجاد كار و امنيت برطرف كردن دشمن، آباد كردن كشور، رفاه و آسايش به مردم دادن، از بين بردن فقر، زائل نمودن استعمار، از بين بردن سلطهگرى و سلطهپذيرى مال مرد است و (ولى) اين كارها را به تبع انجام مىدهد؟ و اصل مردم هستند؟
نه اينطور نيست، (ولى) تابع هست ولى براى يك مقام ديگر، مقام خدا، كار مال خداست و (ولى) تابع خداست، ولايت مال خداست، و از خدا به رسول ا ... صلى الله عليه و آله و از رسولا ... صلى الله عليه و آله به اوصيايش ائمه طاهرين عليهم السلام و سرانجام فقيه همان مقام تدبير را مىگيرد. «٢» شهيد مرتضى مطهرى ضمن تقسيمبندى ولايت به شعبههاى مختلف در باب ولايت زعامت كه سعى خواهد شد اين بعد از ولايت در قرآن كريم مورد كنكاش قرار گيرد مىفرمايد: «ولايت زعامت يعنى حق رهبرى اجتماعى و سياسى. اجتماع نياز به رهبر دارد، آنكس كه بايد زمام امور اجتماع را بدست گيرد و شؤون اجتماعى مردم را اداره كند و مسلط بر مقدرات مردم است ولى امر مسلمين است. «٣» شهيد مطهرى در باب ولاء امامت آورده است: ولاء امامت و پيشوائى، و به عبارت ديگر مرجعيّت دينى، يعنى مقامى كه ديگران بايد از وى پيروى كنند، اولًا الگوى اعمال