جهاد و دفاع در اسلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٧٦
هركس عقب نشينى كند به اندازهاى كه از موضع نيروهاى خودى بگذرد به طور قطع مورد خشم الهى قرار گرفته است.
برخى نكات كه از احاديث فوق استفاده مىشود به شرح ذيل است:
١- فراركننده از همراهى خاندان عصمت محروم است؛ ٢- فرار موجب ننگ و عار ابدى است؛ ٣- فرار موجب زيادى عمر نمىشود؛ ٤- فرار از جنگ موجب خشم خداوند است؛ ٥- فرار از شمشير دنيا موجب گرفتارى به شمشير عذاب آخرت است.
انگيزههاى فرار عوامل مختلفى ممكن است موجبات فرار از جبهه را فراهم كند كه به موارد مهم آن اشاره مىكنيم:
١- گناه و وسوسههاى شيطانى؛ چنان كه پيشتر اشاره كرديم آيه شريفه «إِنَّ الَّذِينَ تَوَلَّوْا مِنكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعَانِ إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطَانُ بِبَعْضِ مَا كَسَبُوا ...» «١» بر اين حقيقت دلالت دارد كه برخى گناهان زمينهساز برخى ديگر از گناهان مىشود و فرار عدهاى در جنگ احد كه گناه كبيره است سرچشمه در معصيتهاى پيشين داشته است و از همين راه شيطان به آنها دسترسى پيدا كرده و موجب لغزش آنها گرديده است.
٢- ضعف ايمان و شعور مذهبى؛ آن كه از راز جهاد و شهادت و ارزش مجاهد و شهيد غافل است و اين باب مخصوص بهشتى را نشناخته و از نتيجه سعادت آفرين جهاد و پىآمد ذلتبار ترك آن آگاه نيست، آن كس كه به آيين و هدف خود ايمان راسخ ندارد و در پايبندى به آرمان خود متزلزل و سست است چگونه مىتواند در ميان آتش و خون و در هنگامه چكاچك شمشيرها و غرّش توپها مقاومت كند و پيش برود؟ در آن مواقع