جهاد و دفاع در اسلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٩
درس ششم: شرائط وجوب جهاد وجوب جهاد در فقه اسلامى داراى شرائطى است كه علماى اسلام در آثار خود با استفاده از آيات و روايات آنها را بيان كردهاند «١» و اين شرائط عمدتاً در جهاد ابتدايى مطرح هستند نه در جهاد دفاعى. شرح اجمالى اين شرايط به شرح ذيل است:
١- حضور امام عادل و يا نائب خاص او عموم فقهاى شيعه معتقدند كه جهاد ابتدايى جز با حضور امام عادل و يا نائب خاص «٢» او واجب نمىشود بلكه بدون حضور او جايز نيست. بدين معنى كه مسلمانان مجاز نيستند بدون اذن امام و فرماندهى او يا نائبى كه براى اين امر منصوب مىنمايد با كفّار جنگ را آغاز نمايند.
اين شرط قطعى است و ترديدى در آن نيست. امّا منظور از امام عادل جاى بحث و گفتگو است از ظاهر گفتار بسيارى از علما استفاده مىشود كه منظورشان از امام معصوم عليه السلام است و لذا در زمان غيبت جهاد ابتدايى را واجب نمىدانند بلكه تصريح به عدم جواز آن دارند.
شيخ طوسى (ره) در يك مورد بعد از بيان شرائط كه يكى از آنها حضور امام است