جهاد و دفاع در اسلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٨٢
براى خدا مجاهد در راه خدا را تجهيز كند و وسائل لازم در اختيار او بگذارد مانند پاداش همان مجاهدى است كه در راه خدا جهاد مىكند. «١» از اين رو مىبينيم در برخى جنگها مثل تبوك- كه متذكر شديم- نيكوكاران مسلمان با اهداء مركب سوارى، پول، خرما و مواد غذايى و اشياء ديگر كمكهاى مالى فراوانى به رزمندگان كردند. «٢» حتّى كسانى كه فقير بودند در حدّ توان خود كمك كردند؛ مثلًا يكى از مسلمانان كه در نخلستان كار كرده و دو من خرما مزد گرفته بود، نصف آن را براى خانوادهاش باقى گذاشت و نصف ديگر را براى كمك به رزمندگان آورد. «٣» زنان نيز در امر كمك رسانى فعّال بودند. واقدى مىگويد: زنان در غزوه تبوك به اندازهاى كه مىتوانستند كمك كردند. سپس از ام سنان اسلميّه چنين نقل مىكند: كه ديدم در مقابل رسول خدا (ص) پارچهاى انداختهاند كه در آن دستبندها، بازوبندها، خلخالها، گردنبندها و انگشترهايى بود كه زنان فرستاده بودند تا سپاه مسلمانان را يارى كنند. «٤» اين موارد كمكهاى داوطلبانه بود كه در اثر تشويقات و احساس وظيفه انجام مىگرفت ولى در مواردى كمكهاى الزامى نيز مطرح است كه به آن اشاره خواهيم كرد.
ب: مسؤوليت حكومت در تأمين هزينه جهاد چنان كه گفته شد تهيه سلاح تجهيزات و آزوقه براى شركت در جهاد براى عدهاى از مردم در صدر اسلام ميسّر بوده و آنها خود به اين امر اقدام مىكردند امّا تهيه سلاح و تداركات لازم براى همه افراد به خصوص سلاح سنگين كه در آن عصر عبارت از