لَلْمُسْلِمينَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَيْسَ بِمُسْلِمٍ.» «١» كسى كه در زندگى خود به امور مسلمانان اهتمام نورزد مسلمان نيست و (همين طور) كسى كه صداى انسانى را كه از مسلمانان طلب يارى مى‌كند، بشنود و او را يارى ننمايد مسلمان نيست.
اميرالمؤمنين عليه السلام در آخرين سفارش خود به فرزندانش امام حسن و امام حسين عليهما السلام مى‌فرمايد: «كُونا لِلظَّالِمِ خَصْماً وَلِلْمَظْلُومِ عَوْناً» «٢» ؛ دشمن ستمگر و ياور مظلوم باشيد.
٢- انواع حقوق: حقوق مربوط به انسان‌ها سه قسم است، فردى، ملّى، انسانى؛ كه توضيح مختصرى در مورد هر كدام بيان مى‌كنيم:
الف: حقوق فردى: انسان‌ها در امور شخصى خود آزاد بوده و حق انتخاب و تصميم دارند و هيچ كس در اين زمينه نبايد براى ديگرى مزاحمتى فراهم آورد.
دفاع از اين حق يك امر فطرى و غريزى به حساب مى‌آيد كه حتى در حيوانات هم وجود دارد.
اسلام ضمن احترام به حقوق شخصى افراد و وجوب دفاع از آن، كشته در راه دفاع از اين حق را، همچون شهيد تلقى مى‌كند. به فرموده پيامبر اكرم (ص):
«مَنْ قُتِلَ دُونَ مالِهِ فَهُوَ بِمَنْزَلَةِ الشَّهيدِ» «٣» هر كس براى دفاع از مالش كشته شود منزلت شهيد دارد.
و در حديث ديگر از آن حضرت آمده است:
مَنْ قاتَلَ دُونَ نَفْسِهِ حَتّى‌ يُقْتَلَ فَهُوَ شَهيدٌ وَمَنْ قُتِلَ دُونَ مالِهِ فَهُوَ شَهيدٌ وَمَنْ‌