ماه خدا - چ سوم - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٧٤٩ - الف تقدير هر چه در سال خواهد شد، در آن شب است

بخواهد، جلو يا عقب مى‌اندازد. چون شب قدر فرا برسد، خداوندْ هر چه را تا شب قدر آينده خواهد شد، نازل (مقدّر) مى‌كند. اين، همان سخن خداست كه: «وقتى اجَل كسى فرا رسد، خداوند، آن را تأخير نمى‌اندازد». وقتى كه اجَل كسى را نازل كرد و نگارندگان آسمان‌ها آن را نگاشتند، ديگر آن را عقب نمى‌اندازد.

٦٢١. امام باقر ٧ (درباره آيه «در آن شب، فرشتگان و روح، فرود مى‌آيند»): در آن شب، فرشتگان و نگارندگان [اعمال‌]، به آسمان دنيا فرود مى‌آيند و كارهايى را كه به بندگان در طول سال خواهد رسيد، مى‌نويسند و كار، بسته به فرمان خدا و خواست اوست. آنچه را بخواهد، جلو، و آنچه را بخواهد، عقب مى‌اندازد، و آنچه را بخواهد، محو يا ثابت مى‌كند؛ و امّ الكتاب (كتاب اصلى) پيش اوست.

٦٢٢. امام باقر ٧: در شب قدر، هر چه در آن سال تا شب قدر آينده (از: خير و شرّ يا اطاعت و معصيت، يا مولود و مرگ و يا روزى) خواهد شد، مقدّر مى‌گردد. پس، آنچه در آن شب، مقدّر و حتمى گردد، از امور قطعى خواهد بود و خواست خداوند، همان است.

٦٢٣. تفسير القمّى (به نقل از عبد اللّه بن مُسكان): امام صادق ٧ فرمود: «چون شب قدر شود، فرشتگان و" روح" و نويسندگان [اعمال‌]، به آسمان پايين‌تر فرود مى‌آيند و آنچه را قضاى الهى در آن سال است، مى‌نويسند. پس خداوند، هرگاه بخواهد چيزى را پيش و پس كند، يا از چيزى بكاهد و يا بر آن بيفزايد، فرمان مى‌دهد كه آنچه را مى‌خواهد [تغيير دهد]، محو كنند. سپس آنچه را مى‌خواهد، ثبت مى‌كند».

گفتم: آيا هر چيزى نزد او، به اندازه ثبت شده در كتاب اوست؟

فرمود: «آرى».