فرحة الغری ت علامه مجلسی - سید بن طاووس - الصفحة ٢٠ - فرحة الغرى
محمّد بن على بن محمّد، معروف به «ابن ابى قرّة»، كه در آغازههاى سده پنجم هجرى مىزيسته، از مشايخ نجاشى بوده است. كتاب مزار وى، ظاهرا هم در اختيار سيّد رضى الدّين بن طاوس و هم در اختيار صاحب فرحة الغرى، بوده است.[١]* مزار از محمّد بن المشهدى (ق، ص ١٢٣).
* مزار (ق، ص ١٢١) كه ظاهرا از رضى الدّين على بن طاوس است؛ زيرا مؤلّف مىگويد:
«ذكر العمّ السّعيد في مزاره ...» (ق، ص ١٢١).
در ميان آثار رضى الدّين على بن طاوس كتاب المزارى مىشناسيم كه متن كامل آن امروز در دست نيست ولى گويا سيّد محسن امين و شيخ عبّاس قمى (رحمهما الله) نسخهاى از آن در دست داشتهاند؛ و نسخه كهن بىآغاز و بىانجامى از آن هم در كتابخانه صدر به نظر شيخ آقا بزرگ (ره) رسيده است. اين كتاب مشتركات فراوانى با مصباح الزائر سيّد رضى الدّين داشته است.[٢]* كتاب المشيخة از حسن بن محبوب السّرّاد (ق، ص ١٢٧).
ابو على حسن بن محبوب السّرّاد (درگذشته به سال ٢٢٤ ه. ق)- كه الزّرّاد هم گفته مىشود- كوفى ثقهاى است كه از امام رضا- ٧- و از شصت تن از اصحاب امام صادق- ٧- روايت نموده و اين كتاب المشيخهاش را شيخ طوسى (ره) بر أحمد بن عبدون خوانده است.[٣] شهيد ثانى (ره) منتخبى از كتاب المشيخهى سرّاد ترتيب داده بوده كه شيخ حرّ عاملى (رضي الله عنه) آن را زيارت نموده است. ابو سليمان داود بن كورة القمى هم كتاب المشيخه را مبوّب ساخته بوده است كه نجاشى آن را ياد كرده. بخشهايى از كتاب المشيخه هم در متون كهن شيعى آمده كه اتان كلبرگ به آنها توجّه داده است.[٤]* مصباح [مصباح المتهجّد] از شيخ طوسى (ق، ص ٧٥).
* معجم البلدان از ياقوت بن عبد اللَّه حموى (ق، ص ١٥٣ و ١٥٤).
* مقتل أمير المؤمنين ٧ از ثقفى (ق، ص ٤٤، و ٤٧ و ٨٥ [در اين فقره نام كتاب دچار سهو حروف نگارى شده]).
صاحب فرحة الغرى مىگويد: «و نقلته من نسخة عتيقة تاريخها سنة خمس و خمسين و
[١] نگر: كتابخانه ابن طاوس، ص ٤١٥ و ٤١٦؛ و: الذّريعة، ج ٢٠، ص ٣٢٠.
[٢] نگر: الذّريعة، ج ٢٠، ص ٣١٩؛ و: كتابخانه ابن طاوس، ص ٨١.
[٣] نگر: فهرست كتب الشّيعة و أصولهم، ص ١٢٢ و ١٢٣؛ و: كتابخانه ابن طاوس، ص ٤١٨؛ و: أضبط المقال، ص ٩٥ و ١٠١.
[٤] نگر: الذّريعة، ج ١٩، ص ٥٧؛ و: ج ٢١، ص ٦٨ و ٦٩؛ و: ج ٢٢، ص ٤٣٥؛ و: كتابخانه ابن طاوس، ص ٤١٨ و ٤١٩.