فرحة الغری ت علامه مجلسی - سید بن طاووس - الصفحة ١٦٦ - تعليقات

١٠٧/ ٥ در تهذيب «على تزكية الحق» است/ نگر: تهذيب الأحكام، حقّقه: السّيد حسن الموسوى الخرسان، ج ٦، ص ٢٧.

١٠٧/ ٧ بخوانند/ مرعشى: «بدانند»؛ متن مطابق اعظم است.

١٠٩/ ١١ زوره‌اى/ مرعشى: «ذوره»؛ اعظم: «روزه».

ق (ص ١١٣) و ن (ص ٨٧): «كتب اللَّه له بكلّ [ن: لكلّ‌] نظرة زورة».

١٠٩/ ١١ تفسير «زوره»/ مرعشى: «تفسير ذوره»؛ اعظم: «تفسير روزه».

علّامه مجلسى (ره) در بحار مطلبى از كامل الزيارات نقل كرده‌اند و در اواخر آن مى‌خوانيم: «الزورة حجّة و عمرة» (بحار الأنوار، ج ٩٨، ص ٣٦٥).

١١٠/ ٢١ حمزة بن الحسن اصفهانى/ حمزة بن حسن اصفهانى، مورّخ و اديب نامور سپاهانى است، زاده به سال ٢٨٠ ه. ق. يا در حوالى آن و در گذشته به سال ٣٦٠ ه. ق. يا پيش از آن- چنان كه ٣٥٠ ه. ق. هم گفته شده است.

بارها به بغداد رفت و گفته‌اند كه «مؤدّب» بود. آثار فراوانى تصنيف و تأليف كرده و قفطى مى‌گويد: «و لكثرة تصانيفه و خوضه في كلّ نوع من أنواع العلم سمّاه جهلة أصبهان:

بائع الهذيان!» حمزه گرايشهاى شعوبى داشته؛ گلدزيهر، بر خلاف بروكلمان، او را شعوبى شمرده است و ديگران هم بر اين گرايش وى تأكيد كرده‌اند.

وى، كتاب الخصائص و الموازنة بين العربية و الفارسية را براى عضد الدّوله بويهى تصنيف نموده و در آن سخت از فارسى جانبدارى كرد. دستنوشتى از اين اثر در كتابخانه خديوى هست.

شايد گرايش وى به روايت و گزيده‌سازى سروده‌هاى ابو نواس هم با گرايشهاى شعوبى‌اش بى‌پيوند نباشد. در موزه آسيائى سن پطرزبورگ دستنوشتى از تأليفات حمزه هست كه مختاراتى از شعر ابو نواس در بر دارد و آغاز آن چنين است: «كتب حمزة بن الحسن الاصفهانى إلى بعض رؤساء بلده: سألت- أطال اللَّه عمرك- أن أصرف لك عنايتى إلى‌