پاكيزگي و دوري از زشتي است، وفاي به نذر موجب غفران و آمرزش الهي مي‌شود و نيكي به والدين رهايي از غضب الهي را به همراه دارد و بالاخره، صلة رحم عمر آرمان‌شهريان را طولاني مي‌كند و بر جمعيت آنان مي‌افزايد.[١]

بدين سان، درمي‌يابيم كه در شهر آرماني حضرت فاطمه٣ همه چيز جايگاه خاص خود را دارد و هيچ كرداري بي‌نتيجه و بي‌پاسخ گذاشته نمي‌شود؛ به بيان ديگر، همان‌گونه كه پيش‌تر نيز گفتيم، هيچ چيز عبث رها نمي‌شود و به شمار مي‌آيد.

نتيجه

به عنوان سخن آخر، بايد گفت طبق نظر جامعه‌شناسان يونان باستان و روم و دیگران، فرم و شكل مدينه‌هاي فاضله و شهرهاي آرماني در طي قرون متمادي دگرگون مي‌شود[٢] و اين، شايد به دليل تغيير نگرش مردم به زندگي و تحول در خواسته‌ها و انتظاراتشان است؛ اما مدينة فاضلة حضرت زهرا٣ ـ كه ريشه در دين و تعليمات ديني و آسماني دارد ـ از روزگار ايشان تا هميشة هستي جاودان و بدون تغيير باقي خواهد ماند.

كتابنامه

ـ آرمان‌شهر، تامس مور، ترجمه: داريوش آشوري ـ نادر افشار نادري، تهران: شركت سهامي انتشارات خوارزمي، ١٣٧٣ش.

ـ آرمان‌شهر در انديشه ايراني، حجت الله اصيل، تهران: نشر ني، ١٣٨١ش.

ـ اخلاق ناصري، نصيرالدين طوسي، تصحيح: مجتبي مينوي، عليرضا حيدري، تهران: شركت سهامي انتشارات خوارزمي، ١٣٦٩ش.

ـ اقبالنامه، الياس بن يوسف نظامي گنجوي، تصحيح و مقدمه و توضيحات: بهروز ثروتيان، تهران: انتشارات توس، ١٣٧٩ش.

ـ انديشه‌هاي اهل مدينه فاضله، ابونصر فارابي، ترجمه و تحشيه: سيد جعفر سجادي، تهران: كتابخانه طهوري، ١٣٦١ش.

ـ بوستان، سعدي شيرازي، شرح: محمد خزائلي، تهران: سازمان انتشارات جاويدان، ١٣٦٣ش.

ـ جمهور، افلاطون، ترجمه: فؤاد روحاني، تهران: شركت انتشارات علمي و فرهنگي، ١٣٨١ش.

ـ حي بن يقظان و سلامان و ابسال، سيد ضياءالدين سجادي، تهران: انتشارات سروش، ١٣٧٤ش.

ـ زندگاني فاطمه زهرا٣، سيد جعفر شهيدي، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامي، ١٣٦٢ش.

ـ شرح خطبه حضرت زهرا٣، سيد عزالدين حسيني زنجاني، قم: دفتر تبليغات اسلامي، ١٣٨٣ش.

[١]. نيايش ٢١، ص١٣٦.

[٢]. سخن ٢٦، ص٢٨٦.