امیرالمؤمنین فرمود: اِنَّ الاْیمانَ بُنِی عَلی اَرْبَعِ دَعائِمَ: عَلَی الْیقینِ وَ الصَّبْرِ وَ الْعَدْلِ وَ الْجِهادِ[١] ایمان چهار رکن و پایه دارد: یقین، صبر، عدل، جهاد. یقین ]به این معنی[ که انسان عقیده داشته باشد؛ چون تا عقیده نباشد کاری نمی‌شود کرد. عقیده هرچه محکمتر باشد به یقین نزدیکتر است. دیگری صبر است که همان خویشتن‌داری و تسلط بر نفس و مقاومت است، و دیگری جهاد است و چهارم عدل است. اینها پایه‌های چهارگانه ایمانند.

امام باقر فرمود: موقع وفات پدرم که رسید علی بن الحسین من را خواست و به سینه‌اش چسبانید و به من گفت: پسرکم اُوصیک بِما اَوْصانی بِهِ اَبی من می‌خواهم وصیتی را که از پدرم حسین بن علی به من شده تحویل تو بدهم (و گفت این وصیت را از پدرش گرفته[٢] ) و آن این است که: یا بُنَی اِصْبِرْ عَلَی الْحَقِّ وَ اِنْ کانَ مُرّآ[٣] بر حق صبر کن هرچند تلخ باشد. این «صبرِ بر حق وَ اِنْ کانَ مُرّآ» چیست؟ حق یک جا ایجاب می‌کند انسان برود تا کشته شود، یک جا ایجاب می‌کند انسان زندان برود، یک جا ایجاب می‌کند انسان حرف بزند، یک جا ایجاب می‌کند انسان حرف نزند مثل مسئله کتمان سرّ؛ ولی به هرحال سخت و تلخ است.

پس چه از نظر مضمون آیات قرآن، چه از نظر

[١] . بحارالانوار ج ٦٥/ ص ٢٨٨.

[٢] . معمولا در دم مرگ چون حالتْ خیلی جدی است انسان جز اینكه همان مخّ عقیدهخودش را بگوید چیز دیگری نیست و مسائل خیلی مهم را پدران به پسران در آن وقتتوصیه می‌كنند. در جای دیگری دیدم كه امام سجاد فرمود: پدرم نیز این وصیت را دروقت وفاتش یعنی در همان ایام عاشورا به من گفت.

[٣] . اصول كافی ج ٢/ ص ٩١.