فأنت الذی أعطیت إذ کنت راکعا فدتک نفوس القوم یا خیر راکع
[١]
بخاتمک المیمون یا خیر سیّد و یا خیر شار ثم یا خیر بائع
[٢]
فأنزل فیک اللّه خیر ولایة و بیّنها فی محکمات الشرائع
[٣] همه اینها دلیل گسترش دامنه نقل و رواج این حدیث است و امکان انکار آن را غیر ممکن ساخته است؛ مگر از کسانی مانند ذهبی و- پیش از او- ابن تیمیه.
فقها نیز این حدیث را از مسلّمات شمرده و آن را دلیل بر جواز عمل اندک در نماز گرفته‌اند؛ که خود بیانگر اتفاق آنان بر صحّت حدیث است. جصّاص هم این آیه را به عنوان دلیل بر جواز انجام عمل اندک در نماز آورده و به نقل از مجاهد و سدّی و ابو جعفر و عتبة بن ابی حکیم شأن نزول آیه را در مورد حضرت علی علیه السّلام دانسته است. [٤]
علاوه بر این، حاکم حسکانی در این خصوص شرح و بسط کافی داده و آن را از قول گروهی از صحابه همچون عمّار یاسر، مقداد بن اسود، جابر بن عبد اللّه، عبد اللّه بن عباس، أنس بن مالک، ابوذر غفاری و عده‌ای از تابعان روایت کرده است. [٥]
ذهبی مسائلی را در اصول و فروع شیعه مانند «رجعت»، «مهدی»، «تقیه»، «مسح بر پاها» و غیره مورد تعرض قرار داده است؛ با اینکه آیات قرآن بر آنها صراحت دارند و یا روایات متواتر موافق با ظاهر آیات در صحت آنها نقل شده است. شیخ طبرسی بر اساس قواعد مذهب به این مسائل پرداخته و از آن دفاع کرده است.
ذهبی در پایان می‌گوید: «طبرسی در تشیّع خود میانه‌رو و از افراط به دور است.
ما تفسیر وی را مطالعه کردیم و در آن تعصب شدید یا لعن و طعن و تکفیر نسبت به اصحاب ندیدیم. در مورد شأن حضرت علی علیه السّلام نیز مبالغه نکرده و او را در مرتبه

[١] تو بودی که در حال رکوع بخشیدی؛ فدای تو باد جان همه کس، ای بهترین رکوع کنندگان.
[٢] انگشتر مبارک خویش را، ای بهترین سرور و ای بهترین خریدار و بهترین فروشنده.
[٣] پس خداوند درباره تو آیه ولایت را فرو فرستاد و آن را در میان آیات محکمه روشن ساخت.
این ابیات به خزیمة بن ثابت ذو الشهادتین نیز نسبت داده شده و شاید صحیح هم این باشد. ر. ک: ابن عساکر، تاریخ الامام علی علیه السّلام، ج ٢، ص ٤١٠.
[٤] جصاص، احکام القرآن، ج ٢، ص ٤٤٦.
[٥] حاکم حسکانی، شواهد التنزیل، ج ١، ص ١٨٤- ١٦١. نیز ر. ک: فضائل الخمسه، ج ٢، ص ١٩- ١٣.