ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٢٦ - تفسير

شرح لغات‌

لنبلونّكم: آزمايش مى‌كنيم.

خوف: ترس.

جوع: گرسنگى.

ثمره: ميوه.

تفسير:

پس از اينكه خداوند عباداتى را كه بندگان خود را بانجام آنها مكلّف ساخته است بيان كرد، ببيان مشقّتها و مشكلاتى كه بوسيله آنها آنان را آزمايش مى‌كند پرداخت و فرمود:

(وَ لَنَبْلُوَنَّكُمْ ...)- البته شما را امتحان مى‌كنيم. مراد اين است كه نحوه عمل كسى را كه آزمايش ميكند نسبت بشما انجام ميدهيم تا آنچه ما واقعاً ميدانستيم محقّق و ظاهر گردد.

عطا و ربيع ميگويند: اين خطاب مخصوص اصحاب پيغمبر است ولى اگر بگوئيم كه خطاب بهمه مردم متوجه است نيز صحيح است.

(بِشَيْ‌ءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَ الْجُوعِ وَ نَقْصٍ مِنَ الْأَمْوالِ وَ الْأَنْفُسِ ...)- مقصود اين است كه بمقدارى از ترس نه ترس هميشگى و همچنين بمقدارى از گرسنگى و مقدارى از نقصان اموال و مقدارى از نفوس و اين نكته را از اين نظر پروردگار متعال تذكر داد كه افراد، خود را براى تحمّل مشكلات و مشقتهايى كه در راه كمك به پيغمبر اسلام ٦ پيش ميآمد آماده كنند و ترس باين علت پيش ميآمد كه دشمنانى از مشركين همواره قصد اذيّت آنان را داشتند و علّت گرسنگى اين بود كه در نتيجه اشتغال بجهاد در راه خدا بمعاش و اقتصاد آنها لطمه بزرگى وارد ميآمد بعلاوه لازم بود براى تأمين بودجه جهاد از مال خود انفاق كنند.

بعضى گفته‌اند: «علت گرسنگى قحطى و كميابى موادّ غذايى بود كه در ميان آنان پديد آمد».