ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٦٧ - تفسير

عزّه- عزّت آنچه كه مانع ذات و بدبختى است.

مهاد- جايگاه‌

تفسير:

بدنبال آيه پيش در اين آيه نيز خداوند يكى ديگر از صفات منافقين را بيان ميكند.

(وَ إِذا قِيلَ لَهُ اتَّقِ اللَّهَ ...)- يعنى وقتى كه به منافق گفته ميشود از نافرمانى خدا بترس و از انجام كار زشت و فساد و نابود كردن كشت و نسل كه خدا منع كرده دورى نما.

(أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْإِثْمِ‌)- ... در معناى اين جمله دو قول است.

١- غرور بزرگى و تعصب جاهليت او را وادار بگناه ميكند كه آن را انجام دهد همانطورى كه ميگويند «اخذته بكذا» يعنى او را بدان كار وادار كرد.

٢- گناهى كه در اثر كفر در دل داشت او را مغرور كرد كه خود را بزرگ بشمارد (حسن).

(فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ ...)- براى كيفر گمراهى از كافى است كه دچار آتش گردد.

(وَ لَبِئْسَ الْمِهادُ ...)- بد قرارگاهى است براى او، «حسن» نظير آيه ديگر كه ميفرمايد(وَ بِئْسَ‌)[١]( الْقَرارُ).

علت اينكه «جهنم» را قرآن «مهاد» ميگويد اينست كه بجاى «مهاد» كه آمادگاه و قرارگاه راحت است باو «جهنم» داده ميشود مانند آيه كريم‌(فَبَشِّرْهُ بِعَذابٍ أَلِيمٍ‌)[٢]() (او را بعذابى دردناك بشارت ده) كه تعبير «بشارت شده و بايد بنعمت بشارت داد ولى چون گناهكار است بجاى نعمت به عذاب بشارت داده ميشود از اين آيه استفاده ميشود كه اگر كسى را دعوت بحق كنند و او تكبر كند و از پذيرفتن‌

[١] آيه ٦٠ از سوره ص

[٢] آيه ٨ از سوره جاثيه