ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٦٧ - تفسير

فرقنا- شكافتيم از «فرق» كه جدا كردن دو چيز است.

تفسير

اينك قرآن نعمت‌هاى خدا را بر بنى اسرائيل بطور مشروح بيان ميكند و ميفرمايد: بياد آريد وقتى كه شما را از قوم فرعون و پيروانش نجات داديم كه شما را به كارهاى سخت واميداشتند، و در اينكه آنان دچار چه نوع شكنجه و عذابى بودند كه خدا نجاتشان داد وجوهى بيان شده است.

١- همانطور كه خود آيه بيان ميكند از كشتن فرزندان و زنده نگاهداشتن زنان آنان.

٢- اعمال شاقّه‌اى كه بدانان تكليف ميكردند و از آن جمله آنان را صنف، صنف كردند و هر صنف را بكارى واميداشتند يك صنف خدمتگزار، صنفى كشت كار و همين طور و اگر افرادى توانايى و صلاحيت كار نداشتند بر آنان جزيه قرار ميدادند و علاوه بر آن فرزندانشان را ميكشتند و زنانشان را زنده نگاه ميداشتند و لذا در سوره ابراهيم جمله‌(يُذَبِّحُونَ أَبْناءَكُمْ) (فرزندانتان را ميكشتند) بما قبل خود كه‌(يَسُومُونَكُمْ سُوءَ الْعَذابِ) باشد با «واو»، عطف شده است. و اين عطف نشان ميدهد كه آن دو يكى نبود يعنى هم شكنجه و اعمال شاقّه و هم كشتن فرزندان هر دو بوده است.

(يُذَبِّحُونَ أَبْناءَكُمْ وَ يَسْتَحْيُونَ نِساءَكُمْ ..)- فرزندانتان را كشته و زنانتان را نگاه ميداشتند تا خدمتگزارى آنان كنند و كنيز باشند و منظور از «نساء» (زنان) اعمّ از دختر و زن ميباشند زيرا فرعونيان هر دو دسته را زنده نگاه ميداشتند و كلمه «نساء» بر دختران «حقيقة» يا از باب «غلبه» اطلاق شده است.

(وَ فِي ذلِكُمْ بَلاءٌ ..)- در اين شكنجه و فرزند كشتن آزمايش بزرگى براى شما بود كه خدا به آنان توانايى و امكان چنين شكنجه‌ها را نسبت به شما داد.

بعضى گفته‌اند يعنى اينكه خدا شما را از شرّ فرعون و يارانش نجات داد نعمت بزرگى بود.