فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠٤ - كالبد شكافى در آموزشهاى پزشكى آيت اللّه محمد مومن قمى
از اخبار بسيارى به دست مىآيد، از جمله صحيحه ابو بصير از امام صادق(ع) كه فرمود:
«إن عندنا الجامعة، قلت: و ما الجامعة؟ قال: صحيفة فيها كلّ حلال و حرام و كلّ شيء يحتاج إليه الناس، حتى الأرش في الخدش و ضرب بيده إلىّ، فقال: أتأذن يا أبا محمد؟ قلت: جعلت فداك، إنّما أنا لك فاصنع ما شئتَ فغمزني بيده و قال:حتى ارش هذا. (٨)
جامعه نزد ماست.
پرسيدم: جامعه چيست؟ فرمود: كتابى كه هر حلال و حرامى و هر چيزى كه مردم بدان نيازمندند، حتى ارش خراش در آن وجود دارد.
آن گاه با دست به من اشاره كرد و فرمود:
اى ابو محمد ! اجازه مىدهى؟ عرض كردم: فدايت گردم در اختيار توام هر كارى مىخواهى بكن. آن حضرت با دستش فشارم داد و فرمود: حتى ارش اين.
اجازه خواستن امام(ع) در مثل اين فشردن خفيف، به وضوح دلالت دارد كه تحريم اين گونه امور، به دليل رعايت حق فرد است، به گونهاى كه ارتكاب آن فقط با اجازه او جايز است و مانند حرمت شراب، حق محض خداوند نيست.
از جمله اين روايات، معتبره اسحاق بن عمار از امام صادق(ع) است كه فرمود:
«قضى أميرالمؤمنين(ع) في ما كان من جراحات الجسد، انّ فيها القصاص أو يقبل المجروح دية الجراحة فيعطاها. (٩)
اميرالمومنين(ع)، در جراحتهاى وارده بر بدن، حكم فرمود:
در آن قصاص است و اگر مجروح، ديه جراحت را بپذيرد، به او پرداخت مىشود.
(٨)همان، ص ٢٧١، باب ٤٨، ح١.
(٩)همان، ص ١٣٢، قصاص الطرف، باب ١٣، ح٣.